Dawny Kruczy Folwark w Zgorzelcu

Dawny Kruczy Folwark w Zgorzelcu

Zabudowania Domu Pomocy Społecznej przy ulicy Przechodniej 8 w Zgorzelcu to dawny Kruczy Folwark (Rabenvorwerk), występujący również w starych źródłach pod nazwą Dworu Scultetusa (Scultetushof).



W 1440 roku jako właściciela miejscowego folwarku podaje się Seifrida Goswina (GoBwina), wpływowego mieszczanina, który sprawował później urząd burmistrza zgorzeleckiego. W II połowie XV wieku był on jednym ze współwłaścicieli wsi Ręczyn (zmarł w 1484 roku.).

W 1500 roku folwark zakupił Michał Schulz. Wdowa po nim, Małgorzata, zbyła Kruczy Folwark Marcinowi Schulzowi, ojcu słynnego matematyka, astronoma i kartografa Bartłomieja Scultetusa. Łużycki uczony urodził się Kruczym Folwarku w 1540 roku. Związki znanego zgorzelczanina z tym miejscem przypomina ustawiony przy Kruczym Folwarku pamiątkowy kamień z napisem: "B. Scultetus 1540-1614".



Na przełomie lat 60. i 70. XVI wieku Kruczym Folwarkiem gospodarował Abraham Schulz, brat Scultetusa. Po jego śmierci w 1571 roku majątek przeszedł na własność Eichlerów, spokrewnionych z Schulzami. 23 lipca 1641 roku, na początku oblężenia Zgorzelca przez wojska cesarskie, folwark został podpalony przez broniących miasta żołnierzy szwedzkich pułkownika Wankego. W 1652 roku zabudowania folwarczne odbudował Mateusz Miicke, miejscowy właściciel (od 1614 roku). W 1757 roku kwaterował tutaj generał pruski Hans von Winterfeld, który otrzymał śmiertelną ranę w bitwie pod Ujazdem 7 września 1757 roku.

Bartłomiej Scultetus urodził się 14 maja 1540 roku w Zgorzelcu. Był synem Marcina Schulza i Urszuli z Eichlerów. Należał do nich Kruczy Folwark wznoszący się na prawym brzegu Nysy Łużyckiej (obecnie mieści się tam Dom Opieki Społecznej). Nagrobek Bartłomieja Scultetusa z datą 1540-1614 znajduje się na skrzyżowaniu ul. Ogrodowej i ul. Stefana Żeromskiego, na terenie dawnego ogrodu obok starego drzewa. Uczęszczał on najpierw do miejscowej szkoły, a następnie studiował na Uniwersytecie w Wittenberdze i Lipsku. Pobierał nauki u matematyka Jana Hommela, słynnego astronoma Tycho Brahe i innych uczonych. W 1570 roku powrócił do Zgorzelca i rozpoczął nauczanie arytmetyki i wymowy w Gymnasium Augustum, a następnie po kilku latach został wybrany do rady miejskiej. Wiele podróżował, a wykonana przez niego mapa Górnych Łużyc (wydana w 1593 roku), jest najstarszą mapą językową w Europie Środkowej. Druga mapa językowa ukazała się w 1720 roku dla całych Niemiec, w roku 1732 dla Łużyc. Był zamiłowanym astronomem. Na jednej z baszt zgorzeleckich zamontował lunetę do obserwacji gwiazd. W 1589 roku został wybrany sędzią miejskim, a trzy lata później burmistrzem. Urząd ten piastował wielokrotnie. Scultetus był również specjalistą w dziedzinie budowy zegarów słonecznych, o których napisał książkę pt. „Gnomonice de solaris”. Zbudował zegary m. in. dla wójta Górnych Łużyc hrabiego Schlicka i podkanclerzego czeskiego J. Mehla von Ströhlitz. Zajmował się także działalnością dziejopisarską. Prowadził kronikę Görlitz, która jest cennym źródłem wiedzy o mieście. Wielki uczony zmarł 21 czerwca 1614 roku.

Dawny Kruczy Folwark - Dom Pomocy Społecznej
ul. Przechodnia 8, Zgorzelec



Booking.com
Anna Piernikarczyk to absolwentka Geografii na Uniwersytecie Śląskim. Autorka przewodników turystycznych Polska rodzinna (wyd. Pascal) oraz Jura. Od Częstochowy do Krakowa (wyd. Compass). Fotograf i łazik z natury. Zakochana w polskich krajobrazach i atrakcjach.
51°9'19N, 14°59'57E
29 wrzesień 2016
28 styczeń 2020

Wasze opinie

Nie znalazłem żadnych opinii. Kliknij tutaj, by dodać pierwszą
Zwiedzaj z nami dalej i sprawdź inne ciekawe atrakcje
Znajdziesz nas na:
PolskieSzlaki.pl - polskie atrakcje - popularny portal turystyczny tworzony od 2005 roku przez aktywną rodzinkę złożoną dziś z mamy, taty i trzech córek. Sercem Polskich Szlaków jest blog z ciekawymi wpisami i fotorelacjami z wypraw oraz opisy atrakcji turystycznych w Polsce z pięknymi zdjęciami i informacjami praktycznymi. W sezonie notujemy 50 tys. Użytkowników na dzień, poza sezonem około 10 tys. Na profilu facebookowym mamy ponad 37 000 polubień, a na Instagramie 2 800 Obserwujących.
Copyright 2005-2021
Pobierz naszą aplikację