Krak贸w, Anna Piernikarczyk

Lista 艢wiatowego Dziedzictwa Unesco

Unesco to Organizacja Narod贸w Zjednoczonych powsta艂a 16 listopada 1945 roku i koordynuj膮ca dzia艂ania s艂u偶膮ce rozwojowi mi臋dzynarodowej wsp贸艂pracy kulturalnej, o艣wiatowej oraz naukowej. Unesco stworzy艂o presti偶ow膮 List臋 艢wiatowego Dziedzictwa, na kt贸rej znajduj膮 si臋 wyj膮tkowo cenne zabytki architektury oraz znacz膮ce osobliwo艣ci przyrodnicze z ca艂ego 艣wiata. Do tej pory na li艣cie znalaz艂o si臋 ponad 1.000 obiekt贸w ze wszystkich kontynent贸w! W Polsce istnieje 16 obiekt贸w wpisanych na List臋 Unesco oraz 1 艢wiatowy Geopark Unesco, a czy Ty ju偶 widzia艂e艣 te atrakcje?



Polskie obiekty na Li艣cie Unesco

Stare Miasto w Krakowie
Wpisane na List臋 艢wiatowego Dziedzictwa w 1978 roku, jako jedno z pierwszych 12 obiekt贸w na 艣wiecie. Unesco w Krakowie obejmuje Stare Miasto w obr臋bie dawnych mur贸w - Rynek, Wzg贸rze Wawelskie oraz dzielnic臋 Kazimierz ze Stradomiem. Trudno znale藕膰 w Polsce drugie tak klimatyczne i uwielbiane przez turyst贸w miasto.



Krak贸w Wawel

Kr贸lewskie: Kopalnia Soli w Wieliczce i Kopalnia Soli w Bochni
Kopalnia Soli w Wieliczce na List臋 Unesco zosta艂a wpisana w 1978 roku, a w 2013 roku wpis rozszerzono o Kopalni臋 Soli w Bochni i Zamek 呕upny w Wieliczce. Pok艂ady soli kamiennej w Wieliczce i Bochni eksploatowane by艂y od XIII wieku, cenne s膮 tutaj nie tylko podziemne szyby, ale te偶 podziemne kaplice - miejsca kultu religijnego.

Kopalnia Soli w Wieliczce Kopalnia Bochnia

Auschwitz-Birkenau
Niemiecki nazistowski ob贸z koncentracyjny i zag艂ady z lat 1940-45 zosta艂 wpisany na List臋 w 1979 roku, reprezentuje on wszystkie inne obozy zag艂ady na 艣wiecie. Wizyta w tym miejscu wywo艂uje zadum臋 i staje si臋 przestrog膮. Miejscami dla os贸b o mocnych nerwach.

Ob贸z w Brzezince

Puszcza Bia艂owieska
Fragment tego pierwotnego lasu le偶膮cego na terytorium Polski i Bia艂orusi, z liczn膮 populacj膮 偶ubra, zosta艂o wpisane na List臋 Unesco w 1979 roku. Powsta艂 tu Bia艂owieski Park Narodowy - fantastyczne miejsce dla mi艂o艣nik贸w przyrody, polecam te偶 Szlak D臋b贸w Kr贸lewskich w Bia艂owie偶y, ciekawa k艂adka prowadz膮ca przez serce puszczy.



Puszcza Bia艂owieska Szlak D臋b贸w Kr贸lewskich Puszcza Bia艂owieska

Stare Miasto w Warszawie
W sierpniu 1944 roku, podczas Powstania Warszawskiego przesz艂o 85% zabudowy Starego Miasta zosta艂o zniszczone przez hitlerowc贸w. Po wojnie ca艂a star贸wka Warszawy zosta艂a pieczo艂owicie odbudowana, wraz z ko艣cio艂ami, pa艂acami i Rynkiem Starego Miasta. R贸wnie偶 Zamek Kr贸lewski zosta艂 zrekonstruowany. Pi臋knie prezentuj膮ce si臋 odbudowane Stare Miasto w Warszawie zosta艂o wpisane na List臋 Unesco w 1980 roku.

Warszawa Warszawa Barbakan

Stare Miasto w Zamo艣ciu
Wpisane na List臋 艢wiatowego Dziedzictwa Unesco w 1992 roku renesansowe miasto zosta艂o za艂o偶one w XVI wieku przez kanclerza Jana Zamoyskiego, wzorowane na w艂oskim modelu miasta idealnego, a zbudowane przez architekta Bernardo Morandiego. Dzi艣 zachwyca turyst贸w, na czele z cudnym Ratuszem oraz Twierdz膮.

Zamo艣膰

艢redniowieczny zesp贸艂 miejski Torunia
Cenny i pi臋kny o艣rodek z unikatowymi zabytkami krzy偶ackimi wpisany na List臋 Unesco zosta艂 w 1997 roku, miasto doceniane i lubiane przez turyst贸w, z bardzo pi臋kn膮 star贸wk膮 i piernikiem jako symbol! Sporo tu cennych, zabytkowych ko艣cio艂贸w, ale na szczeg贸ln膮 uwag臋 zas艂uguje Rynek z Ratuszem.

Toru艅

Zamek krzy偶acki w Malborku
Wpisany na list臋 Unesco w 1997 roku, to XIII-wieczny, warowny klasztor Zakonu Krzy偶ackiego - siedziba Wielkiego Mistrza. Zamek w Malborku jest jednym z, je艣li nie najpopularniejszym zamkiem w ca艂ej Polsce. Bardzo ch臋tnie odwiedzany przez turyst贸w, zachwyca nie tylko swoj膮 architektur膮, ale i ogromem.

Zamek w Malborku

Kalwaria Zebrzydowska
Manierystyczny zesp贸艂 architektoniczny i krajobrazowy wraz z parkiem pielgrzymkowym wpisany na List臋 Unesco w 1999 roku. Sanktuarium jako kompleks pochodzi z XVII wieku i od tamtej pory pozostaje niemal niezmieniony, z dr贸偶kami kalwaryjskimi i symbolicznymi miejscami odnosz膮cymi si臋 do M臋ki Pa艅skiej oraz do 偶ycia Matki Boskiej. Miejsce to stworzy艂 Miko艂aj Zebrzydowski - wojewoda krakowski, na wz贸r Jerozolimy, kt贸r膮 wzg贸rza Zebrzydowskie mu przypomina艂y. Nawet nazwy wzg贸rz i kaplic zosta艂y stamt膮d zaczerpni臋te.

Kalwaria Zebrzydowska

Ko艣ci贸艂 Pokoju w Jaworze i Ko艣ci贸艂 Pokoju w 艢widnicy
Ko艣cio艂y Pokoju na Dolnym 艢l膮sku jako ciekawe i unikalne zabytki s膮 na Li艣cie Unesco od 2001 roku. To najwi臋ksze w Europie budowle sakralne o konstrukcji szkieletowej, a zosta艂y wzniesione w po艂owie XVII wieku, w nast臋pstwie Pokoju Westfalskiego, reguluj膮cego kwestie religijne. Ciekawostk膮 jest, 偶e w postanowieniach by艂o kilka warunk贸w, m.in. taki, 偶e 艣wi膮tynie mia艂y powsta膰 z nietrwa艂ych materia艂贸w budowlanych, jak s艂oma, glina czy drewno, w dodatku bez dzwonnicy i z dala od centrum miasta. Mimo to zachowa艂y si臋 do dzi艣 (dwa z trzech powsta艂ych) i stanowi膮 najwi臋ksze drewniane 艣wi膮tynie na naszym kontynencie.

Ko艣ci贸艂 Pokoju w Jaworze Ko艣ci贸艂 Pokoju w 艢widnicy

Drewniane ko艣cio艂y po艂udniowej Ma艂opolski
Na Li艣cie Unesco ko艣ci贸艂ki znajduj膮 si臋 od 2003 roku, w miejscowo艣ciach: Binarowa, Blizne, D臋bno, Hacz贸w, Lipnica Murowana, S臋kowa. Stanowi膮 wyj膮tkowy przyk艂ad r贸偶nych aspekt贸w tradycji budowlanych ko艣cio艂贸w 艣redniowiecznych w kulturze rzymsko-katolickiej. S膮 zbudowane w konstrukcji zr臋bowej. Ten ko艣ci贸艂ek w D臋bnie to prawdziwy unikat, do zbudowania kt贸rego nie u偶yto 偶adnego gwo藕dzia.

D臋bno

Park Mu偶akowski
Obiekt transgraniczny polsko-niemiecki, wpisany na List臋 Unesco w 2004 roku, to ogromny park krajobrazowy rozci膮gaj膮cy si臋 po obu stronach Nysy 艁u偶yckiej, stworzony przez ksi臋cia Hermanna von P眉ckler-Muskau w latach 1815-44, z cudnym zamkiem Bad Muskau po stronie niemieckiej, jednak bez problemu jest dost臋pny r贸wnie偶 dla polskich turyst贸w.

Park Mu偶akowski Park Mu偶akowski i zamek Bad Muskau

Hala Stulecia we Wroc艂awiu
Hala Ludowa wpisana zosta艂a na List臋 Unesco w 2006 roku, pod swoj膮 pierwotn膮 nazw膮 jako Hala Stulecia (Centennial Hall in Wroc艂aw). To prze艂omowa budowla w historii architektury, wykorzystuj膮ca 偶elazobeton, a wzniesiona w latach 1911-13 na terenach Wystawy Stulecia.

Hala we Wroc艂awiu

Drewniane cerkwie w polskim i ukrai艅skim regionie Karpat
Ten transgraniczny polsko-ukrai艅ski wpis na List臋 Unesco mia艂 miejsce w 2013 roku. Obejmuje a偶 16 cerkwi, w tym 8 na terytorium Polski i 8 na Ukrainie. W Polsce s膮 to: cerkiew 艢w. Paraskiewy w Radru偶u, cerkiew Narodzenia Przenaj艣wi臋tszej Bogurodzicy w Choty艅cu, cerkiew 艢w. Micha艂a Archanio艂a w Smolniku, cerkiew 艢w. Micha艂a Archanio艂a w Turza艅sku, cerkiew 艢w. Jakuba M艂odszego Aposto艂a w Powro藕niku, cerkiew Opieki Bogurodzicy w Owczarach, cerkiew 艢w. Paraskiewy w Kwiatoniu, cerkiew 艢w. Micha艂a Archanio艂a w Brunarach Wy偶nych. S膮 to cerkwie konstrukcji zr臋bowej, wzniesione od XVI do XIX wieku jako 艣wi膮tynie prawos艂awne i greko-katolickie. Poza samymi cerkwiami wpis obejmuje r贸wnie偶 drewniane dzwonnice, cmentarze i bramy, a wewn膮trz cerkwi cenne ikonostasy i polichromie.

Cerkiew w Turza艅sku

Kopalnia Srebra w Tarnowskich G贸rach
Kompleks podziemi po dawnej kopalni srebra, cynku i o艂owiu, wpisany na List臋 Unesco 9 lipca 2017 roku. Ca艂y system liczy nawet 300 km. Korytarze ci膮gn膮 si臋 tu pod ca艂ym miastem a偶 po pobliskie wioski, na r贸偶nych wysoko艣ciach, a udost臋pniona Kopalnia pozwala pozna膰 fragment tych podziemi, gdzie zwiedza si臋 pieszo, a cz臋艣膰 przep艂ywa si臋 艂odzi膮 podziemn膮 sztolni膮. Przy Kopalni powsta艂 te偶 Skansen Maszyn Parowych, a poza Kopalni膮 jest te偶 mo偶liwe zwiedzanie Sztolni Czarnego Pstr膮ga.

Kopalnia w Tarnowskich G贸rach

Krzemionki - region prehistorycznego g贸rnictwa krzemienia pasiastego

Tzw. Krzemionki wpisane zosta艂y na List臋 Unesco w 2019 roku. Znajduj膮 si臋 na p贸艂nocno-wschodnim kra艅cu G贸r 艢wi臋tokrzyskich, nad rzek膮 Kamienn膮, niedaleko Ostrowca 艢wi臋tokrzyskiego. Kompleks prehistorycznych kopal艅 krzemienia pasiastego pochodzi tu z okresu 3900 -1600 roku p.n.e. Sk艂adaj膮 si臋 na niego: Krzemionki Opatowskie, mniejsze pola g贸rnicze - Borownia i Korycizna oraz prehistoryczna osada g贸rnicza Gawroniec. To jeden z najwi臋kszych obiekt贸w tego typu na 艣wiecie, a odkryte tu wielkie komory kopalniane wydr膮偶one na r贸偶nych g艂臋boko艣ciach nie wyst臋puj膮 w 偶adnym innym miejscu na 艣wiecie. Wydobywano tu unikatowy i pi臋kny minera艂 - krzemie艅 pasiasty o szarych odcieniach i jak nazwa wskazuje, w pasy. Ciekawostk膮 jest, 偶e rozprowadzano go w promieniu co najmniej 650 km od kopalni, co potwierdzono znaleziskami w pa艅stwach o艣ciennych.

艢wiatowy Geopark 艁uk Mu偶akowa

Geopark 艁uk Mu偶akowa ko艂o 艁臋knicy stanowi 艢wiatowy Geopark Unesco od 2015 roku. Jest to obiekt transgraniczny polsko-niemiecki chroni膮cy moren臋 czo艂ow膮 zlodowacenia 艣rodkowopolskiego, z licznymi kolorowymi jeziorkami pochodzenia antropogenicznego. To cudny zak膮tek, kt贸rego fragment mo偶na podziwia膰 na Geo艣cie偶ce Dawna Kopalnia Babina. To niezwykle urokliwe miejsce i jak dot膮d jedyny 艣wiatowy geopark Unesco w Polsce.

Geopark 艁uk Mu偶akowa Geopark 艁uk Mu偶akowa kolorowe jeziorka

Obiekty pretenduj膮ce do Listy Unesco

Starania o wpisanie na presti偶ow膮 List臋 Unesco trwaj膮 stale zar贸wno w Polsce, jak i na 艣wiecie. Najbli偶ej tego, by zaistnie膰 na tej Li艣cie s膮 obecnie w Polsce nast臋puj膮ce miejsca: 

Gda艅sk 鈥 miasto wolno艣ci i Solidarno艣ci

Gda艅sk

Gdynia - modernistyczne 艢r贸dmie艣cie 

Gdynia

Pieniny - Prze艂om Dunajca

Prze艂om Dunajca

Kana艂 Augustowski

Kana艂 Augustowski

Obiekty obj臋te patronatem Unesco s膮 tak wyj膮tkowe, 偶e z pewno艣ci膮 s膮 warte zobaczenia, a ja mog臋 to potwierdzi膰 z w艂asnego do艣wiadczenia, bo poza niekt贸rymi cerkwiami s膮 mi wszystkie znane, a w kilku kompleksach bywali艣my parokrotnie. Dlatego te偶 mog臋 Wam je z czystym sumieniem poleci膰 i gor膮co zach臋cam Was do ich zobaczenia! A je艣li odwiedzi艂e艣 kt贸r膮艣 z wymienionych atrakcji, podziel si臋 wra偶eniami w komentarzu :)

Avatar u偶ytkownika
Anna Piernikarczyk 1112229 kilometr贸w

Anna Piernikarczyk to absolwentka Geografii na Uniwersytecie 艢l膮skim. Autorka przewodnik贸w turystycznych Polska rodzinna (wyd. Pascal) oraz Jura. Od Cz臋stochowy do Krakowa (wyd. Compass). Fotograf i 艂azik z natury. Zakochana w polskich krajobrazach i atrakcjach.

50°3'16" N, 19°56'11" E
Ma艂opolskie
2019-07-15
2020-03-07 11:44

Noclegi w okolicy

WySpa Mszanka
Zobacz inne inne budowle
Podobne atrakcje, kt贸re mog膮 Ci臋 zaciekawi膰:

Unesco w Polsce na blogu

Zdj臋cie Poznaj polskie obiekty Unesco!
Poznaj polskie obiekty Unesco!

Je艣li nie znasz wszystkich polskich atrakcji z presti偶owej Listy Unesco, koniecznie zajrzyj do nas :) Obecnie jest 16 polskich obiekt贸w Unesco i jeden 艢wiatowy Geopark Unesco 艁uk Mu偶akowa. Kolejne obiekty pretenduj膮 do wpisu. To prawdziwe pere艂ki polskiej architektury, historii i przyrody :) 

W艣r贸d nich znajdziesz Krak贸w, Warszaw臋, Toru艅, Zamo艣膰, ale te偶 male艅kie cerkwie prawos艂awne czy Ko艣cio艂y Pokoju - najwi臋ksze drewniane budowle sakralne w Europie. Najnowsze wpisy to obiekty g贸rnicze - Kopalnia Srebra w Tarnowskich G贸rach i tzw. Krzemionki czyli prehistoryczne kopalnie krzemienia pasiastego w G贸rach 艢wi臋tokrzyskich. Koniecznie zobacz je wszystkie!

Atrakcje · 2020-03-07 12:10:37

Wasze opinie

Avatar u偶ytkownika
Anna Piernikarczyk 1112229 kilometr贸w
Krajtroter oceni艂 to miejsce 2020-03-09 na
Znam niemal wszystkie obiekty z tej Listy i polecam, bo to pere艂ki, cenne pod wieloma wzgl臋dami, a co najwa偶niejsze, bardzo r贸偶norodne, warto sobie zrobi膰 taki plan wycieczek uwzgl臋dniaj膮cych obiekty Unesco :)
Avatar u偶ytkownika
Dominika Piernikarczyk 28 kilometr贸w
Krajtroter oceni艂 to miejsce 2016-08-06 na

byli艣my ju偶 pe艂no razy w krakowie i mi si臋 bardzo podoba艂o