Olkusz

(4.3 głosów: 67)
Miniaturowa mapa z zaznaczeniem

Olkusz to bardzo ciekawe, historyczne miasto położone w województwie małopolskim, przy tzw. starej drodze krakowskiej (nr 94, E40), na południowo - zachodnich krańcach atrakcyjnej Jury Krakowsko-Częstochowskiej, niedaleko Sławkowa.



Historia Olkusza

Powstanie pierwszej osady dającej początek miastu łączone jest z występowaniem na tym terenie bogatych złóż galeny, którą wydobywano tu od najdawniejszych czasów. Pozyskiwano z niej ołów i srebro, dlatego też Olkusz nazywany bywa Srebrnym Miastem, a że te kruszce z powodzeniem wydobywano tutaj już w średniowieczu, Olkusz nazywa się też "kolebką polskiego górnictwa". Górnictwo rozpoczęło się na terenie miasta w XII wieku, ale największą sławę zyskał dzięki niemu Olkusz w XVI stuleciu, kiedy istniało tu 300 kopalń rud ołowiu, pod nadzorem króla Zygmunta Augusta. Król ten na olkuskim rynku założył nawet jedyną wówczas w Polsce królewską mennicę, a pierzeja, na której mennica stała, do dziś nosi nazwę Kwartału Królewskiego. Obecnie mieści się tu budynek starostwa, pięknie zrewitalizowany, a w dawnych piwnicach, jeszcze m.in. mennicy kryje się trasa turystyczna w ciekawy sposób obrazująca olkuskie górnictwo i inne akcenty dziejów miasta.

W XVII wieku górnictwo na tych terenach mocno podupadło, podniosło się jeszcze w XIX wieku, ale wtedy nie wydobywano już tutaj srebra, a cynk i ołów. W czasach świetności Olkusz był w szóstce najbardziej znaczących miast Polski, dziś stracił nieco na znaczeniu, ale warto odwiedzić Olkusz i poznać jego ciekawą historię oraz zabytki. W pięknej jurajskiej okolicy nie zabraknie też atrakcji.



Atrakcje w Olkuszu

Zabytków i ciekawych atrakcji w Olkuszu oraz najbliższej okolicy znajdziesz sporo, toteż warto zaplanować sobie tutaj cały dzień, a nawet dłuższy pobyt. Poznaj najlepsze atrakcje Olkusza!

1. Podziemny Olkusz 

Podziemny Olkusz to najnowsza atrakcja miasta, na dwóch podziemnych trasach turystycznych na rynku - w podziemiach dawnego ratusza i w piwnicach starostwa, ukazana jest w fantastyczny sposób historia miasta i górnictwa srebra, ołowiu i później cynku. Multimediom i ciekawostkom nie ma tu końca, nawet dzieci znajdą elementy, które je zainteresują. Naprawdę warto zobaczyć tę ekspozycję, już sama architektura piwnic starostwa robi niemałe wrażenie, te stare podziemia robią niesamowity klimat, a dodatkowo budynek starostwa oferować będzie restaurację, sale konferencyjne i pokoje gościnne z widokiem na klimatyczny rynek lub zrekonstruowaną basztę
Podziemny Olkusz, Rynek, Olkusz



2. Zamek Rabsztyn

Zaledwie 3 km od Starego Miasta Olkusza wznosi się na jurajskim wzgórzu jedno z orlich gniazd - zamek Rabsztyn, który od kilku lat przechodził gruntowną rewitalizację i będzie otwarty dla turystów od wiosny 2021 roku. To gotycki zamek, powstały jako królewska warownia jeszcze w XIII wieku, a z czasem rozrosła się w wielki kompleks zamku górnego, średniego, dolnego i renesansowego pałacu z przełomu XVI i XVII wieku. Do dziś zachowały się jedynie ruiny tych budowli, które częściowo zostały odbudowane, odgruzowane i dostosowane do przyjemnego zwiedzania. W piwnicach pałacu czekać będzie nawet kawiarnia, zaś na wieży zamku górnego taras widokowy. Niedaleko zamku warto też zobaczyć Chatę Kocjana, w której poza małą ekspozycją etnograficzną poznasz historię wybitego konstruktora szybowców i szefa wywiadu lotniczego AK, który odkrył tajemnice niemieckich broni V1 i V2
Zamek Rabsztyn, dojazd ulicą Sikorka, Rabsztyn

Zamek Rabsztyn
Zamek Rabsztyn

3. Pustynia Błędowska

Pustynia Błędowska to unikat nie tylko w skali kraju, ale i Europy, to największe w tej części świata otwarte piaski śródlądowe. Co jeszcze bardziej ciekawe, przez środek pustyni płynie rzeka Biała Przemsza. Geneza powstania Pustyni Błędowskiej wiąże się właśnie z olkuskim górnictwem i wyrębem okolicznych lasów oraz odwadnianiem podziemnych chodników. W XX wieku pustynia sukcesywnie zarastała, ale po rekultywacji i odchwaszczeniu pozostała tu głównie niska roślinność, typowo pustynna. Wielkie połacie otwartych piasków - wydmy i pola deflacyjne wyglądają niesamowicie i stwarzają niecodzienną scenerię. Można ją podziwiać np. z punktów widokowych - Róży Wiatrów i Czubatki w Kluczach oraz Dąbrówki w Chechle.
Pustynia Błędowska
Róża Wiatrów ul. Bolesławska, Klucze
Czubatka, ul. Górna, Klucze
Dąbrówka, ul. Pustynna, Chechło

 Pustynia Błędowska
Pustynia Błędowska

4. Rynek w Olkuszu

Serce Olkusza stanowi klimatyczny i całkiem spory rynek - główny plac miasta. W ostatnich latach przeszedł on gruntowną rewitalizację i teraz prezentuje się wspaniale. Przy okazji odkryto tu ślady dawnego, średniowiecznego Ratusza, z ciekawymi podziemiami. Dwie ściany ratusza zrekonstruowano. Przy nich znajduje się zejście do ciekawej, multimedialnej podziemnej trasy turystycznej. To jeden z dwóch elementów Podziemnego Olkusza. Na rynku olkuskim warto też odwiedzić budynek starostwa, w którym wkrótce czekać będzie restauracja, a w piwnicach kolejny element Podziemnego Olkusza. Po przeciwnej stronie placu zaprasza Muzeum Regionalne PTTK, obok fontanna, a kilkadziesiąt metrów dalej Muzeum Pożarnictwa Ziemi Olkuskiej (Punkt IT, ul. Floriańska 5)
Rynek, Olkusz

Olkusz
Olkusz

5. Srebrny Szlak Gwarków Olkuskich

Nawiązując do dawnych górniczych tradycji miasta, Olkusz zaprasza na Srebrny Szlak Gwarków Olkuskich czyli po prostu górników wydobywających kruszec. Figury gwarków stanęły w różnych ważnych punktach miasta, m.in. przy zejściu do podziemi ratusza, budynku starostwa, zrekonstruowanej baszcie czy gotyckiej farze. Każdy z tych gwarków przedstawia ważne zajęcie, np. tam, gdzie siedzibę miał żupnik - królewski zwierzchnik olkuskich kopalni i gdzie istniała dawniej królewska mennica, stoi gwarek wybijający monety. Szlak Gwarków to zarazem Quest, spacerując z ulotką lub telefonem można rozwiązywać zagadki i udać się na końcu po upominek do Punktu Informacji Turystycznej przy ulicy Floriańskiej. To świetny sposób na aktywizację dzieci!
Srebrny Szlak Gwarków Olkuskich, Rynek i inne ulice, Olkusz

6. Muzeum Afrykanistyczne w Olkuszu

Dla miłośników wojaży z pewnością interesującym okaże się Muzeum Afrykanistyczne - jedno z ciekawszych muzeów tego typu w całej Polsce, w którym zobaczyć można bogate zbiory przedmiotów pochodzących z Czarnego Lądu. Muzeum nosi imię Dra Bogdana Szczygła i Bożeny Szczygieł-Gruszyńskiej. To twórcy i darczyńcy muzeum, którzy podczas podróży na Czarny Ląd w XX wieku zgromadzili bogatą kolekcję etnograficzną. Szczególnie polecam zwrócić uwagę na "chatę Tuaregów". W tym samym budynku MOK-u olkuskiego warto zajrzeć do Muzeum Twórczości Władysława Wołkowskiego z "Koncepcją Mieszkania Poetyckiego", stworzoną przez tego artystę, nazywanego "Michałem Aniołem od Wikliny" oraz na Kolekcję Minerałów Ziemi Olkuskiej i Skamieniałości Jury Krakowsko - Częstochowskiej
Muzeum Afrykanistyczne i inne, ul. Szpitalna 32, Olkusz

Muzeum Afrykanistyczne
Muzeum Afrykanistyczne
Muzeum Afrykanistyczne
Muzeum Afrykanistyczne

7. Baszta w Olkuszu

Nieopodal Rynku, za bazyliką i budynkiem starostwa warto zobaczyć basztę w Olkuszu. Choć to nie jest oryginał, bo basztę zrekonstruowano w II połowie XX wieku, to jednak wiernie oddaje charakter dawnych, średniowiecznych obwarowań miejskich, pochodzących jeszcze z czasów Kazimierza Wielkiego. Wraz z uruchomieniem restauracji w starostwie, w Baszcie powstanie kawiarnia i miała ekspozycja muzealna
Baszta, ul. Basztowa 1, Olkusz

Baszta w Olkuszu
Baszta w Olkuszu

8. Bazylika Św. Andrzeja w Olkuszu

Olkusz kryje do dziś zachowany, bardzo cenny zabytek architektury. To Bazylika Mniejsza Św. Andrzeja Apostoła - stara, gotycka fara o bogatym wystroju wnętrza. Ta świątynia powstała na przełomie XIII i XIV wieku i z tego okresu zachowało się prezbiterium. We wnętrzu na uwagę zasługuje wiele elementów wyposażenia, w tym na pewno unikatowe organy. Obok kościoła stoi wysoka na 63 metry Dzwonnica z początku XX wieku
Bazylika, ul. Szpitalna 1, Olkusz

Olkusz bazylika
Olkusz bazylika

9. Grodzisko Stary Olkusz

Kilka kilometrów od Olkusza, przy drodze krajowej nr 94 jadąc w stronę Górnego Śląska, warto zobaczyć po lewej stronie średniowieczne grodzisko Stary Olkusz. Wystarczy podejść kilkaset metrów od zatoczki przy drodze, by zobaczyć fundamenty gotyckiego kościółka i fosę z wałami otaczającymi dawne grodzisko.
Grodzisko Stary Olkusz, droga nr 94, Olkusz

Grodzisko Stary Olkusz
Grodzisko Stary Olkusz

10. Rezerwat Pazurek

Ten ciekawy rezerwat powstał nieco na północ od zamku Rabsztyn, na jurajskim wzgórzu, wśród cudnego lasu bukowego z jurajskimi skałkami. Pomiędzy bukami pradawnych lasów porasta przylaszczka i wonny czosnek niedźwiedzi. Warto tu zawitać wiosną, kiedy te rośliny kwitną. Najbardziej efektowne są tu jednak Zubowe Skały wyrastające nagle przed oczyma. To najwyższe miejsce w rezerwacie, o wysokości 440 m n.p.m, tworzy swoiste skalne miasto. Niedaleko wznosi się też Januszkowa Góra (449 m n.p.m.), którą można obserwować z baszty zamku Rabsztyn. Jeśli wierzyć legendzie, jej nazwa wywodzi się od zbójnika Janusza, który chronił się w tutejszej jaskini - Januszkowej Szczelinie - drugiej co do głębokości jaskini na Jurze (56 metrów), niestety niedostępnej dla turystów ze względu na konieczność użycia sprzętu do jej penetracji
Rezerwat Pazurek, droga nr 783, Pazurek

Rezerwat Pazurek
Rezerwat Pazurek

Olkusz - gdzie zjeść i spać?

Olkusz turystycznie ciągle się rozwija, jego nowe odkrycie nastąpi właśnie w 2021 roku, kiedy na odwiedzających otworzy się Podziemny Olkusz. Właśnie w budynku starostwa powstanie restauracja i pokoje gościnne na poddaszu, zaś w pobliskiej baszcie będzie można w kawiarni napić się kawy i zjeść ciacho czy deser. Na ten moment polecam też jak najbardziej Zajazd Podzamcze w Rabsztynie, gdzie czeka karczma z dobrym, swojskim jadłem oraz pokoje hotelowe

Karczma i Zajazd Podzamcze
Karczma i Zajazd Podzamcze
Karczma i Zajazd Podzamcze
Karczma i Zajazd Podzamcze

Mapa Olkusza z zaznaczonymi atrakcjami

Poniżej znajdziesz mapę z zaznaczonymi atrakcjami, które możesz zobaczyć i zwiedzić w Olkuszu. Im większa i ciemniejsza jest pinezka, tym ważniejsza to atrakcja. Po kliknięciu w pinezkę pojawi się nazwa i zdjęcie atrakcji wraz z linkiem do jej szczegółów.

Olkusz noclegi

Olkusz to zdecydowanie interesujące miejsce, do którego warto się wybrać. Klikając w ten link znajdziesz noclegi w Olkuszu. Możesz również skorzystać z wyszukiwarki noclegów znajdującej się poniżej.
Zamawiając nocleg za naszym pośrednictwem wspierasz nasz portal, za co z góry dziękujemy!

Booking.com
Mury dawnego ratusza - rekonstrukcja
Olkusz - zejście do Podziemi na Rynku
Olkusz rynek
 Pustynia Błędowska
Zamek Rabsztyn
Rynek w Olkuszu
Rynek w Olkuszu
Muzeum w Olkuszu
Rynek z fontanną w Olkuszu
Olkusz baszta
Olkusz baszta
Olkusz
Olkusz
Dzwonnica w Olkuszu
Olkusz
Olkusz
Muzeum Pttk w Olkuszu
, Zbyszek Mat
Olkusz
Grodzisko Stary Olkusz
 Pustynia Błędowska - Czubatka
 Pustynia Błędowska - Dąbrówka
Rezerwat Pazurek
Muzeum Afrykanistyczne
50°16'45N, 19°33'36E
 

Cześć! Nazywam się Anna Piernikarczyk. Od 2005 roku z rodziną łazikujemy i poznajemy naszą piękną Polskę. Ze wspólnych wojaży przywozimy masę cudnych wspomnień i doświadczeń, którymi chętnie się z Wami dzielę. Dziś to już coś więcej, niż tylko pasja, naszą misją jest obalać mit "Cudze chwalicie, swego nie znacie"!

Zapisz się do newslettera!

Zostaw swój email, a będziesz otrzymywać informacje o ciekawych miejscach w Polsce.

Nikomu nie dajemy Twojego maila! Zapisując się do newslettera oświadczasz, że zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych w celu otrzymywania maili z naszego portalu i z postanowieniami regulaminu i polityką prywatności
Tutaj możesz założyć pełne konto w naszym portalu, do czego Cię serdecznie zachęcamy!
Jeżeli chcesz wypisać się z newslettera kliknij w ten link

Wasze opinie

Anna Piernikarczyk
Olkusz to bardzo ciekawe, historyczne miasto, w którym w niesamowicie atrakcyjny sposób, na dwóch podziemnych trasach przedstawiono dzieje miasta. Rynek jest bardzo klimatyczny i w połączeniu z okolicznymi zabytkami i muzeami zachęca do zwiedzania Olkusza, zaś 3 km od centrum na Jurajskim wzgórzu magnetyzuje Zamek Rabsztyn 🙂

Olkusz na blogu

Zamek Rabsztyn z kawą i pysznym ciachem!

Wędrujemy po Jurze już wiele lat, zwiedziliśmy w tym czasie sporo zamków i to niejednokrotnie. I powiem Wam, że zamki jurajskie uwielbiamy, wiecie to dobrze, ale nie zdarza się często, żeby na jurajskim szlaku móc wypić na zamku kawę z pysznym ciastem. Z rozkoszą wypiliśmy ją pod chmurką, na tarasie, z cudnym widokiem na gotycką basztę zamku Rabsztyn i inne zrekonstruowane mury twierdzy na Kruczej Skale pod Olkuszem. Zobacz naszą relację 🙂

21 lipiec 2021 10:55

Podziemny Olkusz zachwyca pomysłem

Już za moment, za chwileczkę zapraszać będzie do Olkusza nowa, fantastyczna atrakcja - Podziemny Olkusz czyli dwie trasy turystyczne w piwnicach ratusza i starostwa. Za pomocą nowoczesnych technologii przeniesiesz się tu w czasie do odległych dziejów Olkusza - miasta, które wyrosło na srebrze i ołowiu.

Zobacz naszą relację i już dziś zaplanuj wizytę w Olkuszu, bo to intrygujące miasteczko na Jurze naprawdę warto poznać 🙂

26 marzec 2021 19:43
Ostatnie zmiany atrakcji:
Znajdziesz nas na:
PolskieSzlaki.pl - polskie atrakcje - popularny portal turystyczny tworzony od 2005 roku przez aktywną rodzinkę złożoną dziś z mamy, taty i trzech córek. Sercem Polskich Szlaków jest blog z ciekawymi wpisami i fotorelacjami z wypraw oraz opisy atrakcji turystycznych w Polsce z pięknymi zdjęciami i informacjami praktycznymi.
W sezonie notujemy 80 tys. Użytkowników na dzień, poza sezonem około 10 tys. Na profilu facebookowym mamy ponad 40 000 polubień, na Instagramie 3 600 obserwujących, a nasz kanał YouTube subskrybowało ponad 1 000 osób.
Jeżeli chcesz nas wesprzeć to możesz zamówić nocleg przez Booking.com - ciebie to nic dodatkowo nie kosztuje, a my dostaniemy drobną prowizję. Dziękujemy!
Copyright 2005-2021