Bytom. Jakie atrakcje warto zwiedzić w mieście?

3.9

Bytom to duże historyczne miasto, położone w centrum województwa śląskiego, pomiędzy Chorzowem i Tarnowskimi Górami. Bytom to jeden z najstarszych ośrodków na Górnym Śląsku, przed wiekami najznamienitsze miasto regionu i ważny ośrodek kulturalny. O wspaniałej architekturze, ale i burzliwych dziejach. Za sprawą przemysłu mocno zdegradowane, a po jego wygaszeniu również zubożałe. Dziś jest to miasto kontrastów. Nadal potrafi zachwycić zabytkami o zrewitalizowanymi atrakcjami, ale skrywa też mroczne zaułki nie cieszące się najlepszą sławą. Miasto robi wiele jednak,  by odzyskać dobre imię. Warto dać mu szansę! Co ciekawe, Bytom posiada dwa Rynki, wokół których ulokowały się zabytkowe kamienice. Niemal całą powierzchnię jednego z nich zajęło centrum handlowe. Drugi natomiast rezentuje się okazale, z zacnymi kamienicami, fontanną, słynnym lawem i majestatycznymi kościołami. Sprawdź nasz przewodnik o Bytomiu!

Atrakcje w Bytomiu. Mapa atrakcji

Bytom leży w centrum konurbacji górnośląskiej i jest kojarzone głównie z przemysłem. Niech Cię to jednak nie zwiedzie, bo nie brakuje tu ciekawych atrakcji turystycznych, również przyrodniczych. Miasto jest rozległe, kryje wiele dzielnic, a one oferują niecodzienne miejscówki. Poznaj najlepsze atrakcje Bytomia!

1. Pałac w Bytomiu Miechowicach. Bytomskie Centrum Kultury

Przy ulicy Dzierżonia, w zabytkowym parku pałacowym, zachowała się okazała oficyna pałacowa, dziś pięknie odbudowana. Określana jest dziś pałacem w Miechowicach, ale niestety sam niezwykle okazały pałac został zniszczony podczas II wojny światowej. Po tym zachwycającym zabytku zachowały się dziś jedynie ślady i ta oficyna, która jeszcze kilkanaście lat temu przedstawiała smutny obrazek chylącej się ruiny. Obecnie wspaniale zrewitalizowana stanowi Bytomskie Centrum Kultury i jest udostępniona dla turystów.

Historia tego miejsca jest niezwykle interesująca i kryje wielki mezalians! W 1812 roku Miechowice zakupił bogaty kupiec, Ignacy Domes i wystawił tu pałac dla swej córki Marii, która zamieszkała w nim z mężem Franciszkiem Aresinem. Ten wkrótce zmarł w wyniku epidemii i tak na horyzoncie pojawił się jego pełnomocnik w kopalni, młody Franciszek Ksawery Winckler, któremu żona i córka również zmarły podczas zarazy. Tak nieszczęśliwy zbieg zdarzeń sprawił, że znacznie starsza Maria Aresin postanowiła oddać rękę młodemu Franzowi, który pozostał jedynie z młodszą córką - Waleską. Był to mezalians, a skandal, jednak Maria zwana Różą Śląska ze względu na swą urodę, wcale na to nie zważała. I tak Franz Winckler stał się właścicielem wielkiego majątku po Aresinie. Nie spoczął na laurach i nie tylko dobrze nim zarządzał, ale też pomnożył go znacznie. W 1840 roku król pruski Fryderyk Wilhelm IV nadał Wincklerowi tytuł szlachecki. By dać wyraz tej godności, około 1850 roku Franciszek od tej pory "von" Winckler, rozbudował znacznie pałac w Miechowicach.
Adres: ul. Dzierżonia 41

2. Szlak Matki Ewy. Dzieło miłosierdzia bogaczki z pałacu

Z Pałacem w Miechowicach łączy się też bardzo ciekawa historia i postać słynnej w okolicy Matki Ewy (Ewy von Tiele Winckler). Nietypowo potoczyły się jej losy. Urodziła się w pałacu w 1866 roku jako córka i ósme dziecko wspomnianej wyżej Waleski i Huberta Tiele-Wincklerów. Gdy Ewa miała 13 lat, zmarła jej głęboko wierząca matka, a ponadto dodatkowo dziewczynka była wyczulona na ludzką biedę. Mając 16 lat przyjęła protestantyzm. Dzięki bogatemu ojcu, uczyła się pielęgniarstwa i przygotowywała się do służby charytatywnej w Bielefeld. Z czasem stworzyła w Miechowicach największe w tej części Europy dzieło miłosierdzia! Mowa o ośrodku Ostoja Pokoju, którego niektóre budynki zachowały się do dziś i również są dostępne dla turystów, wraz z niewielkim, drewnianym Domkiem Matki Ewy. Obiekty te leżą na Szlaku Matki Ewy.
Adres: ul. Matki Ewy

3. Park Miejski w Bytomiu

Park Miejski im. Franciszka Kachla w Bytomiu to zabytkowy park krajobrazowy założony w XIX wieku, a dziś pięknie zrewitalizowany, z Górą Miłości, Ogrodem Bytomskim i Miniarboretum, znajduje się w samym centrum Bytomia. Park powstał już około 1840 roku, kiedy został podarowany mieszkańcom przez właściciela tych ziem, Huberta von Tiele-Wincklera, tego samego, który rezydował w pałacu w Miechowicach i na zamku w Mosznej. Były to dawne wyrobiska górnicze, które już wtedy zyskały charakter parku krajobrazowego. Niektóre kasztanowce i krzewy wtedy posadzone rosną tu do dziś, wzdłuż tych samych alejek, bowiem główne założenie przestrzenne parku nie zmieniło się od tamtego czasu. Ponadto rosną tu klony, miłorzęby, tulipanowce, wierzby, buki, dęby czy cisy. Wiele z nich ma ponad 100 lat!

Góra Miłości

W centralnym punkcie wznosi się Góra Miłości. Utworzona na przełomie XIX i XX wieku jako sztuczne wzniesienie na bazie hałdy galmanowej. To dawna hałda galmanowa, a dziś bardzo urokliwy zakątek, idealny na spacery w samym centrum dużego miasta. W 2017 roku góra została zrewitalizowana, m.in. postawiono altanę, utworzono kaskadę wodną, wyremontowano alejki wraz z ławkami, a także posadzono charakterystyczną dla ogrodu górskiego roślinność. Góra Miłości stanowi dziś jedną z fajniejszych atrakcji parku. 

Ogród Bytomski i Miniarboretum

Miniarboretum wraz z Ogrodem Bytomskim zlokalizowane są na skraju parku, na zapleczu Miejskiego Zarządu Zieleni i Gospodarki Komunalnej. To niewielki, ale bardzo urokliwy zakątek w samym centrum miasta, gdzie miejsce bytowania znalazło około 400 gatunków roślin. Pośrodku stoi oranżeria z roślinami egzotycznymi i ciekawymi gatunkami ptaków. Żyje tu również kilka gadów. Bytomskie Miniarboretum powstało w 2015 roku, Ogród  Bytomski zaś w 2017 roku. Oddziela je jedynie wąska droga. Stanęły w nim postaci z bytomskich legend wśród ładnej roślinności, którą tak dobrano, by kwiaty były w kolorach żółtym i niebieskim. To barwy Bytomia. Obiekt dostępny jest za symboliczną złotówkę, od poniedziałku do niedzieli. Niestety psy nie mają tutaj wstępu.
Adres: ul. Tarnogórska

4. Żabie Doły w Bytomiu

Żabie Doły to niezwykle urokliwy zakątek Bytomia stanowiący od  1997 roku zespół przyrodniczo-krajobrazowy, który nie tylko ulubiły sobie ptaki, ale i mieszkańcy okolic na spokojne spacery i miłe miejsce rekreacji. Żabie Doły obejmują pogórnicze i pohutnicze zbiorniki wodne oraz hałdy na granicy Bytomia i Chorzowa. 

To ciekawe miejsce, które najpierw zabrane zostało przyrodzie przez człowieka, a obecnie znów jej oddane. Przyroda bardzo szybko radzi sobie z zakątkami, których człowiek nie ma we władaniu i panoszy się cudownie. Stawy stały się niezwykle cenne pod względem ornitofauny, można tu podglądać życie łabędzi, mew śmieszek, kaczek i innych ptaków. Łabędzie są tak oswojone, że podchodzą do człowieka. To idealne miejsce dla rodzin z dziećmi, ale i dorosłym się tutaj podoba, bo można odetchnąć od zgiełku miasta, a ponadto pooglądać kolorowe murale, które zostały namalowane na mostach.
Adres: ul. Krzyżowa

5. Górnośląskie Koleje Wąskotorowe

Kolej wąskotorowa w Bytomiu to prawdziwy unikat, nawet w skali świata! Kolej o szerokości toru 785 mm to najstarsza nieprzerwanie czynna kolej wąskotorowa na globie. W Anglii istnieje starsza, ale nie działała nieprzerwanie. Ta na Górnym Śląsku zaczęła powstawać w 1851 roku. W 1853 już liczyła ponad 30 km długości. Kolejka działa od wtedy do dziś nieprzerwanie, mimo dwóch wojen, powstań śląskich i innych znaczących wydarzeń. Powstała dla przemysłu, dziś wozi turystów, w sezonie.

6. Sport Dolina w Bytomiu

Na Suchej Górze przy ulicy Blachówka 94, na granicy z Tarnowskimi Górami, znajduje się całoroczny kompleks narciarski i sportowy powstały na terenie dawnych kamieniołomów. To bardzo malownicze miejsce i ładne tereny spacerowe

7. Dolina Bytomki. Udana rewitalizacja terenów pokopalnianych

Rzeka Bytomka swe źródła ma w mieście Bytom, stąd jej nazwa. Ma długość około 20 km, a odcinek Doliny Bytomki pomiędzy Łagiewnikami i Szombierkami na terenie miasta to najbardziej zmieniony przez człowieka odcinek rzeki, położony na terenach postindustrialnych i pogórniczych. Został on w latach 2017-2019 zrekultywowany i dziś stanowi ciekawe miejsce rekreacji. Teren leży pomiędzy ulicami: Szyby Rycerskie, Ostatnia, Frycza-Modrzewskiego i Łagiewnicka. 

Zrewitalizowany teren zaprasza kładkami i zadbaną zielenią na miły spacer, natomiast w bardziej dzikiej części spotkasz dawne szyby pogórnicze - Ewa i Krystyna, przy hałdach. Te jeszcze proszą się o rekultywację. Byłby to wspaniały punkt widokowy. Nieco na południowy wschód od szybów na rzece Bytomce zobaczysz Grzmoty Bytomki - unikatowy wodospad, spływający z betonowego zabytku hydrotechniki. Żeby go zobaczyć z bliska, trzeba zejść stromym zboczem w dół.
ul. Kolonia Zgorzelec, ul. Frycza-Modrzewskiego, ul. Ostatnia

8. Kościół Wniebowzięcia NMP w Bytomiu

Przy ulicy Ks. Karola Koziołka (Rynek) stoi zabytkowa budowla, a zarazem najstarszy zachowany kościół w mieście, sięgający początków XIII wieku, z tego okresu pochodzi prezbiterium i nawa główna, wieżę dobudowano w wieku XVI. W tym ciekawym kościele zobaczyć można kilka cennych obrazów, znajduje się tu krypta grobowa rodziny Henckel von Donnersmarck, śląskich magnatów, niestety obecnie niedostępna dla turystów

9. Kościół Św. Trójcy w Bytomiu

Przy ulicy Kwietniewskiego 1 na Rynku stoi neogotycka świątynia Św. Trójcy zbudowana w końcu XIX wieku w formie bazyliki. Jej wyposażenie reprezentuje styl promienistego gotyku, natomiast z zewnątrz uwagę przykuwają piękne dekoracje architektoniczne rzeźbione w piaskowcu, np. maswerki okien, zwieńczenia wieży a nade wszystko portal głównego wejścia.

Pod koniec XIX wieku, kiedy Bytom jako miasto przemysłowe stale się rozrastał, niewielka kapliczka cmentarna Św. Trójcy z 1617 roku, położona nieco na uboczu, nie mieściła wiernych. Postanowiono wznieść nową śwątynię, mimo, iż w mieście stał już kościół Wniebowzięcia NMP, kościółek Św. Ducha oraz najstarsza w mieście kaplica cmentarna Św. Małgorzaty. W latach 70. XIX wieku rozbrano starą kaplicę cmentarną, a w 1886 roku zakończono budowę neogotyckiej świątyni. Na pamiątkę starego kościółka cmentarnego hrabia Hugo I Henckel von Donnersmarck ufundował rzeźbę przedstawiającą Ukrzyżowanie, widoczną dziś z tyłu kościoła od strony ulicy Kwietniewskiego.

Wraz z kościołem Św. Trójcy powstała też neogotycka kaplica cmentarna na cmentarzu Mater Dolorosa, która do dziś jest zarządzana przez parafię. W kaplicy tej znajduje się epitafium ks. Norberta Bończyka, znanego jako "Homer górnośląski". Niestety II wojna światowa przyniosła spore zniszczenia świątyni, która zaraz po wojnie została odbudowywana. Wtedy to w ołtarzu głównym umieszczono nowy obraz pędzla Fahnrotha, przedstawiający wyobrażenie Trójcy Świętej roztaczającej opiekę nad Bytomiem. Wmurowano też dwa portale z piaskowca szydłowieckiego. Kościół ma charakter bazylikowy, orientowany, trzynawowy z nawą krzyżową. Nad kruchtą od strony zachodniej wznosi się wieża. We wnętrzu uwagę przykuwa piękny zespół dekoracji architektonicznej rzeźbionej w piaskowcu.
Adres: ul. Kwietniewskiego 1

10. Opera Śląska w Bytomiu

Opera Śląska w Bytomiu powstała po II wojnie światowej, w 1945 roku. Za datę inauguracyjną działalność Opery przyjmuje się dzień 14 czerwca 1945 roku, kiedy to wystawiono tutaj „Halkę” Stanisława Moniuszki, jako pierwsze przedstawienie operowe w powojennej Polsce. Pomnik kompozytora Moniuszki stoi do dziś obok budowli. Twórcą Opery Śląskiej jest światowej sławy artysta - Adam Didur, który skupił wokół siebie profesjonalny zespół pracowników, z wysoką pozycją w świecie opery. Szybko bytomski teatr zyskał opinię pierwszej sceny operowej w kraju a zarazem tytuł „kuźni talentów”. Do dziś promuje się tu młode talenty, szczególnie podczas Konkursu Wokalistyki Operowej, noszącego imię założyciela Opery Śląskiej. 

Opera Śląska mieści się w dawnym, zabytkowym gmachu Teatru Miejskiego z XIX wieku. Budynek ów zaprojektował berliński architekt - Aleksander Böhm. To gmach wybudowany w latach 1899-1901 w stylu neoklasycystycznym, z bogatymi zdobieniami na elewacji frontowej. Z wielką precyzją wykonano również wnętrza. Biorąc pod uwagę czas powstania gmachu opery, jego ponad 420-osobowa widownia wydaje się być bardzo duża. Obecnie gmach jest po renowacji i nadal jest siedzibą Opery.
Adres: ul. Moniuszki 21/23

11. Cmentarz Mater Dolorosa w Bytomiu

Cmentarz Mater Dolorosa w Bytomiu powstał w 1868 roku. To jeden z najstarszych cmentarzy na Górnym Śląsku. Uchodzi też za najpiękniejszy w regionie. Jest najstarszą zachowaną, najwspanialszą i najważniejszą nekropolią w mieście. Miejscowi nazywają ją bytomskimi Powązkami, bo skrywa wiele cennych i unikalnych nagrobków. Cmentarze zwykle przedstawiają historię ludzi z danego terenu. Wspaniałe pomniki mówią o tym, jak zamożni i znamienici ludzie tworzyli lokalną społeczność. I tak właśnie jest na Cmentarzu Mater Dolorosa. A tutaj tak naprawdę mieszczą się 2 cmentarze obok siebie - Mater Dolorosa 1 i Mater Dolorosa 2. 

To, co urzeka najbardziej na cmentarzu, to zabytkowe grobowce znanych bytomskich rodów i ważnych osobistości. Przykuwają uwagę w zachodniej części obiektu. Dojdziesz do nich główną aleją, mijając po drodze kaplicę i mogiłę księdza Szafranka - proboszcza parafii NMP w Bytomiu, znanego społecznika w regionie. Zdobne, neogotyckie mauzolea ulokowane są pod murem. Taka refleksja się nasuwa, że na tym świecie nawet po śmierci nie jesteśmy równi. A które przyciągają uwagę? Okazała, neoklasycystyczna kaplica cmentarna Goetzlerów z 1900 roku, kaplica Garusów projektu Herra z 1880 roku, grobowiec rodziny Nowotny, neogotycka kaplica Schostaków z 1895 roku czy neoklasycystyczne mauzoleum Ignatza Hakuby z około 1910 roku. 
Adres:. ul. Piekarska

12. Kościół Św. Krzyża w Bytomiu Miechowicach

Przy ulicy Frenzla w dzielnicy Miechowice, niedaleko pałacu wznosi się piękna neogotycka świątynia z XIX wieku. To kościół Św. Krzyża.
Adres: ul. Ks. Jana Frenzla 42

13. Najstarsza linia tramwajowa w Polsce

Przy ulicy Piekarskiej w Bytomiu biegnie zabytkowa linia tramwajowa (obecna linia nr 38), funkcjonująca od 1913 roku do dziś. Jest najstarsza w Polsce, ale to zarazem najkrótsza linia w Europie. Liczy nieco ponad 1 km.
Adres: ul. Piekarska

14. Suchogórski Labirynt Skalny

Suchogórski Labirynt Skalny to bardzo ciekawy, cenny przyrodniczo obszar leżący na granicy Tarnowskich Gór i Bytomia. Można dojechać do niego z trasy nr 11 ulicą Prywatną w Suchej Górze. O miejscu zjazdu informuje drogowskaz. Prowadzą też tutaj inne ulice pobliskie, np. ulica Wodczaka czy Kawki. Suchogórski Labirynt Skalny obejmuje Zespół Przyrodniczo-krajobrazowy o tej samej nazwie, ale też pobliski Zespół Przyrodniczo-krajobrazowy Piekarskie Doły. To dość rozległy teren, powstały na wyrobiskach pogórniczych i grzędach skalnych. Pozostałościami po górnictwie kruszcowym są tu dolinki i wąwozy, strome grzbiety z wychodniami dolomitu oraz liczne pagórki. Rzeźba jest tu bardzo ciekawa i świetna dla eksploracji tego terenu. Skały w większości pokrywa roślinność, sporo tu drzew, głównie lasów grądowych. 

Miejsce to odznacza się dużym zróżnicowaniem gatunkowym flory, występują tu m.in. chronione: dziewięćsił bezłodygowy i kruszczyk szerokolistny. Ta ostoja bioróżnorodności w połączeniu z bogatą rzeźbą i antropogenicznymi formami sprawia, że teren jest bardzo cenny i ciekawy. W jednym z powyrobiskowych zagłębień znajduje się też oczko wodne - dogodne siedlisko płazów. Sporo tu również ptaków. Przez Suchogórski Labirynt Skalny poprowadzono szlaki turystyczne - czerwony szlak oraz zieloną ścieżkę dydaktyczną. Prowadzą one po ciekawych zakątkach. Poza tym na teren Labiryntu prowadzi brama, gdzieniegdzie stanęły ławki, budki dla ptaków itp. To ciekawy obszar spacerów rodzinnych w nieco dzikiej odsłonie. 
Adres: ul. Prywatna

15. Park Grota

Niedaleko Labiryntu Skalnego w Suchej Górze powstał na dawnych obszarach górniczych niewielki, ale ładny park. To zrewitalizowany Park Grota, który powstał na terenach dawnej kopalni galmanu "Nadzieja Marii", w latach 70. XX wieku. Park wygląda, jakby zaistniał przypadkowo, w efekcie naturalnej sukcesji roślin, ale zorganizowała go miejscowa społeczność. Dodatkowo niedawno obszar ten został zrewitalizowany. 

Na terenie tego malowniczego Parku rozlewają się dwa stawy. Pierwszy z nich to Staw Grota, został jest ładnie zagospodarowany, z placem zabaw, ścieżką wytyczoną dookoła, restauracją. Drugi Staw Galmon jest bardziej dziki, dla lubiących zaciszne miejsca. Nie można się tu kąpać. Dla mieszkańców okolic to ciekawe miejsce spacerowe. Park otaczający stawy porastają klony, topole, wierzby, buk, grab zwyczajny, modrzew europejski, jesion zwyczajny czy wiąz pospolity. Jest też olsza czarna lubiąca wilgoć.
Adres: ul. 9 Maja. Sucha Góra

16. Kamieniołom Blachówka. Śląski kanion

Kamieniołom Blachówka to unikalna i zjawiskowa atrakcja, którą warto odwiedzić. Znajduje się w Suchej Górze, na granicy Tarnowskich Gór i Bytomia, niemal przy głównej drodze. Od drugiej strony ogranicza go całoroczny kompleks narciarski Sport Dolina Bytom. Miejsce to nazywane bywa "śląskim kanionem". Czerwona, przeorana ziemia tworząca swoisty labirynt skalny i przypomina światowe kaniony w miniaturce!
Adres: ul. Kopalniana, Korola, Strzelców Bytomskich

17. Rezerwat Segiet. Pogórnicze tereny UNESCO

Położony na granicy Bytomia i Tarnowskich Gór leśny rezerwat "Segiet" powstał w 1953 roku, na obszarze Srebrnej Góry. To ładne miejsce spacerowe i idealna miejscówka na rowery. Porasta tu wiekowa buczyna. Nazwa wzięła się natomiast stąd, że od wieków prowadzono tu działalność górniczą i wydobywano tu srebro. 

Rezerwat Segiet rozciąga się na północnych terenach Bytomia, w pobliżu tarnogórskiej Kopalni Srebra i Kamieniołomu Blachówka. Geograficznie to już Garb Tarnogórski tworzący wyniosłość zwaną Srebrną Górą, o wysokości 347 m n.p.m. Obszar ten wraz z innymi pozostałościami górnictwa srebra został wpisany na Listę Dziedzictwa UNESCO. 
Adres: ul. Żeromskiego, ul. Mała, ul. Blachówka. Samochód możesz zostawić na poboczu szutrowej drogi

Inne zabytki w Bytomiu

• Wzgórze św. Małgorzaty - historyczne wzgórze z kościołem Św. Małgorzaty z 1881 roku
• Osiedle robotnicze "Kolonia Zgorzelec", ul. Kolonia Zgorzelec - zabytkowe osiedle robotnicze w Łagiewnikach
• Bytomski Teatr Tańca i Ruchu Rozbark, ul. Kilara 29 - teatr tańca współczesnego, powstał w zabytkowej cechowni dawnej Kopalni Rozbark, poza spektaklami odbywają się tutaj warsztaty dla dzieci i dorosłych
• Pomnik Karin Stanek, pl. Kariny Stanek - w 2013 roku odsłonięto rzeźbę bytomskiej piosenkarki lat 60. XX wieku - królowej big-beatu
• Muzeum Górnośląskie w Bytomiu, pl. Sobieskiego - prezentuje ponad 750 tys. eksponatów z obszaru Górnego Śląska
• Średniowieczny układ Starego Miasta - jako jedno z najstarszych miast w całym regionie, a nawet w Polsce, Bytom może poszczycić się zachowanym do dziś średniowiecznym układem starego miasta, z dwoma rynkami, co jest nietypowe wśród polskich miast

Noclegi w Bytomiu

Poniżej znajdziesz propozycje wielu noclegów w Bytomiu, które reprezentują zróżnicowany standard.

Hotel Spa Laskowo Jankowice  43.7 km

Poziom 511 Design Hotel & Spa  46.1 km

Tutaj znajdziesz duży wybór noclegów. Zamawiając nocleg na Booking.com za naszym pośrednictwem wspierasz rozwój naszego bloga, za co z góry dziękujemy! To pomoże nam w dotarciu do wielu ciekawych miejsc, które później chętnie Wam pokazujemy i dzielimy się z Wami naszymi doświadczeniami i informacjami.

Co zobaczyć w okolicy?

Jeśli chcesz odkryć jeszcze więcej pięknych zakątków tej części Polski, mamy dla Ciebie kilka propozycji. W promieniu 50 kilometrów znajdziesz urokliwe miejscowości i regiony, które warto uwzględnić w swojej podróży.

• Górny Śląsk, odległość: 8.8 km
• Tarnowskie Góry, odległość: 11.9 km
• Zabrze, odległość: 10.6 km
• Ogrodzieniec, odległość: 44.3 km
• Jaworzno, odległość: 29.5 km
• Goczałkowice-Zdrój, odległość: 45.5 km