53°30'49" N, 18°45'41" E
Godziny otwarcia
  • poniedziałek: Zamknięte
  • wtorek: Zamknięte
  • środa: Zamknięte
  • czwartek: Zamknięte
  • piątek: Zamknięte
  • sobota: 11:00–00:00
  • niedziela: Zamknięte

Fortyfikacje w Grudziądzu

Fortyfikacje istniały w Grudziądzu od początku istnienia miasta, ale najważniejszy ich element, zachowany do dzisiaj powstał dopiero w XVIII wieku. Chodzi tu o Cytadelę, której budowa, jak i poźniejsza rozbudowa pozostałych budowli obronnych sprawiły, Grudziądz stał się jedną z Wielkich Twierdz Fortowych, jak Przemyśl, Kraków, Verdun czy Amsterdam.



Historia Cytadeli

Grudziądzka Cytadela powstała na skarpie wiślanej między Grudziądzem a Kwidzynem, po I rozbiorze Polski (1772 r), kiedy to główne twierdze Pomorza: Gdańsk i Toruń pozostały w rękach polskich. Wówczas król pruski Fryderyk II, przeczuwając zbliżającą się wojnę z Rosją, polecił budowę twierdzy.



Militarną rolę twierdza spełniła tylko podczas wojen napoleońskich, kiedy to obroną kierował generał baron Wilhelm de Courbiere. Formalnie oblężenie zakończył pokój w Tylży zawarty 9 lipca 1807 roku, jednak faktyczna blokada budowli trwała do końca 1807 roku. Grudziądz był jedyną twierdzą pruską, która zdołała oprzeć się wojskom napoleońskim.

Cytadela poza funkcjami militarnymi pełniła też w przeszłości rolę więzienia politycznego. Osadzono tu ponad 200 żołnierzy Powstania Listopadowego, którzy odmówili powrotu do Rosji. W latach 1838-39 w celi nad Bramą Dolną uwięziono natomiast niemieckiego poetę Fritza Reutera.

Twierdza dzisiaj

Do dnia dzisiejszego z pierwotnej twierdzy zachował się donżon z pełnym obwodem wałów i kazamatami, obu bramami i jedną z czterech pochylni. W obrębie donżonu najbardziej charakterystyczny jest dwukondygnacyjny Wielki Magazyn oraz klasycystyczny budynek dawnej komendantury. Zachowały się też, choć w różnym stanie, pięć bastionów, cztery raweliny, chodnik obiegający twierdzę oraz chodniki przeciwminowe. W niezłym stanie jest też sucha fosa.

Zwiedzanie Cytadeli

Wnętrza twierdzy można zwiedzać tylko z przewodnikiem po uzyskaniu zgody od władz wojskowych (bez zgody dostępna jest np. 11 listopada czy 3 maja). Pod opieką przewodnika zwiedzanie odbywa się bezpłatnie, w zorganizowanych grupach. Pisemną prośbę o zgodę Dowódcy JW 1123 należy kierować na adres: JW 1123, 86-300 Grudziądz, ul. Czwartaków 1 lub na nr faksu: 056/ 458-32-22. Z zewnątrz twierdzę można podziwiać bez problemu. Czerwone mury Cytadeli stanowią nieodłączny element nadwiślańskiej panoramy miasta.



Szlaki po fortyfikacjach

W 2007 roku utworzono pieszy i rowerowy szlak turystyczny prowadzący do najważniejszych fortyfikacji grudziądzkich. Trasa prowadzi od Fortu Strzemięcin i sąsiedniego schronu IR9 przez Fort Lasek Miejski, Baterię Półpancerną Leśny Dwór, Księże Góry, schron przy ulicy Kasztanowej i Fort Tarpno, Świerkocin, Nową Wieś i Parski. Szlak kończy się w Cytadeli na Dziele Rogowym. Szlak otwarto 2 września 2007 roku rajdem rowerowym "Do Twierdzy de Courbiere'a".

"Dni otwarte cytadeli"

Dni otwarte odbywają się w ramach miejskich obchodów rocznicy Konstytucji 3 Maja i Święta Niepodległości (listopad). Cytadela jest wówczas otwarta w godzinach 12.00-15.00, zwiedzanie bezpłatne. Udostępnia się majdan, punkt widokowy, dom komendanta i inne obiekty na terenie majdanu.

Cytadela
ul. Czwartaków 1 (1,5 km na północ od miasta, nad Wisłą), Grudziądz
tel. 056/ 458-32-45
Zwiedzać można z Wojskowym Stowarzyszeniem Kulturalno–Edukacyjnym "RAWELIN"
ul. 6 Marca 1, Grudziądz
tel. 504-991-262
rawelin.gdz@wp.pl


 

Avatar użytkownika
Anna Piernikarczyk Krajtroter 1115513 kilometrów

Anna Piernikarczyk to absolwentka Geografii na Uniwersytecie Śląskim. Autorka przewodników turystycznych Polska rodzinna (wyd. Pascal) oraz Jura. Od Częstochowy do Krakowa (wyd. Compass). Fotograf i łazik z natury. Zakochana w polskich krajobrazach i atrakcjach.

Wasze opinie

Nie znalazłem żadnych opinii. Kliknij tutaj, by dodać pierwszą
Newsletter Wypisz się z newslettera
Znajdziesz nas na:
PolskieSzlaki.pl - polskie atrakcje - popularny portal turystyczny tworzony od 15 lat przez aktywną rodzinkę złożoną z mamy, taty i trzech córek. Sercem Polskich Szlaków jest blog z ciekawymi wpisami i fotorelacjami z wypraw oraz opisy atrakcji turystycznych w Polsce z pięknymi zdjęciami. Na przyjaznym Forum mamy 48 tys. postów. W sezonie notujemy 50 tys. Użytkowników na dzień, poza sezonem około 10 tys. Na profilu facebookowym mamy blisko 20 000 polubień, a na Instagramie ponad 2 000 Obserwujących.
Dreptamy.pl - wszystkie nasze wycieczki po Polsce
Copyright 2005-2020