Kalisz. Atrakcje, które warto zwiedzić
Kalisz to bardzo ciekawa miejscowość położona w województwie wielkopolskim, nad rzeką Prosną, około 25 km od Ostrowa Wielkopolskiego.
Rynek w Kaliszu
Rynek Kalisza to centralny plac miasta, obecnie pięknie odnowiony, kolorowy i kuszący mieszkańców i turystów, aby choć na chwilę tu usiąść i odpocząć.
Podczas I wojny światowej, w 1914 roku śródmieście Kalisza zostało zniszczone niemal doszczętnie, bo w 95 %. Dlatego w latach 30-tych XX wieku zostało ono odbudowane, szczególnie właśnie Rynek Główny, gdzie ponownie stanął w tym czasie, już po raz trzeci, neorenesansowy, okazały Ratusz. Jest to budowla powstała na planie kwadratu, z wewnętrznym dziedzińcem, stanowiąca prawdziwą ozdobę Rynku. Na wieży ratuszowej powstał punkt widokowy, z którego podziwiać można cały Kalisz.
Na Rynku odnaleźć też można wśród wielu ciekawych budynków tzw. kamienicę z medalionami, która przedstawia płaskorzeźby czterech wybitnych kaliszan z kart historii - Marii Konopnickiej, Adama Asnyka, Stefana Szolc-Rogozińskiego oraz Marii Dąbrowskiej.
Z Rynku widać już katedrę Św. Mikołaja, a także blisko jest do kolegiaty Wniebowzięcia NMP - która stanowi sanktuarium Św. Józefa.
A jeśli zgłodniejesz, polecam Restaurację Texas, gdzie można smacznie i niedrogo zjeść potrawy kuchni meksykańskiej.
Sanktuarium Św. Józefa w Kaliszu
Będąc w Kaliszu nie można pominąć późnobarokowej kolegiaty Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny stojącej na placu Św. Józefa, niedaleko Rynku.
Wcześniej w tym miejscu stała gotycka świątynia ufundowana przez arcybiskupa Jarosława Bogorię Skotnickiego. Dzisiaj kolegiata w Kaliszu stanowi narodowe sanktuarium Św. Józefa z Nazaretu.
Wyposażenie kolegiaty
Najstarszym zabytkiem kolegiaty jest srebrna patena romańska z XII wieku, ufundowana przez Mieszka Starego. Inne zabytki to: gotycki Obraz Matki Bożej "AB IGNE", ornaty z XVII i XVIII stulecia, gotycki kielich czy barokowe monstrancje. Obok sanktuarium stoi efektowna, klasycystyczna dzwonnica pochodząca z 1820 roku.
Papież Polak w kolegiacie
W czerwcu 1997 roku do kolegiaty, a dokładniej do obrazu Świętej Rodziny, pielgrzymował papież Św. Jan Paweł II. Na pamiątkę tego wydarzenia na placu Św. Józefa przed kolegiatą stanął pomnik naszego papieża.
Dokładnie naprzeciw kolegiaty znajduje się dawny pałac arcybiskupów gnieźnieńskich, obecnie siedziba władz powiatowych, a za kolegiatą schowała się urokliwa baszta Dorotka przyklejona do murów miejskich.
Kolegiata Wniebowzięcia NMP - sanktuarium Św. Józefa
pl. Św. Józefa, Kalisz
tel. 62/ 757-58-22
kancelaria@swietyjozef.kalisz.pl
www.swietyjozef.kalisz.pl
Mury obronne w Kaliszu
Dawny Kalisz prócz pięknego gotyckiego zamku posiadał 4 bramy i kilkanaście baszt, które połączone były murem miejskim biegnącym wzdłuż kręgu utworzonego przez odnogi Prosny. Ten krąg obwarowań pokrywał się z owalem dzisiejszego śródmieścia.
Dwie ważniejsze bramy nosiły nazwy Wrocławska i Toruńska, zaś mniej ważnymi z punktu widzenia handlu były bramy Piskorzewska, zwana kiedyś również Pyzdrską, oraz Łazienna.
Zamek kaliski leżał w okolicy obecnego Liceum im. Adama Asnyka - była to ceglana, gotycka budowla stanowiąca ważny punkt w całości miejskich umocnień. Zbudowany był w kształcie nieregularnego czworoboku, a korpus główny, leżący w linii murów obronnych i podparty od zewnątrz potężnymi, murowanymi skarpami, miał cztery kondygnacje i mieścił najważniejsze i najbardziej reprezentacyjne sale w mieście.
Do chwili obecnej z okazałej tarczy chroniącej miasto zachowała się jedynie baszta Dorotka i trzy niewielkie kawałki murów, częściowo schowane w późniejszej zabudowie.
Baszta Dorotka w Kaliszu
Za kolegiatą Wniebowzięcia NMP w Kaliszu widoczne są fragmenty średniowiecznych murów miejskich oraz dobrze zachowana, półokrągła, dwukondygnacjowa baszta z okrągłymi otworami strzelniczymi, zwana popularnie "Dorotką". Obecnie w baszcie tej siedzibę ma Bractwo Kurkowe. Pięknie odrestaurowana baszta wraz z murami najlepiej prezentuje się od strony parku miejskiego.
Dawniej baszta w Kaliszu pełniła rolę więzienia, a zamykano w niej dziewczęta, które wykonywały najstarszy zawód świata. Nazywano je "Dorotkami" i właśnie stąd wzięła się nazwa baszty.
Z tym zabytkiem wiąże się też pewna legenda o pięknej i niesfornej córce dumnego i porywczego starosty zamku kaliskiego - Dorotce i ubogim szewczyku Marcinku. Popełnili oni mezalians i zakochali się w sobie do szaleństwa, jednak ich miłość zakończyła się tragicznie. Mianowicie rozgniewany ojciec kazał ukochaną cókę żywcem zamurować w jednej z piętnastu baszt obronnych miasta, znajdującej się na tyłach kolegiaty. Dziewczyna w baszcie zmarła, a budowla zyskała jej miano.
Baszta Dorotka - mury miejskie
Pl. Św. Józefa, Kalisz
Kaliski Gród Piastów
W dzielnicy Zawodzie w Kaliszu powstał w 2007 roku rezerwat archeologiczny Kaliski Gród Piastów, w którym można oglądać pozostałości i rekonstrukcje elementów wczesnośredniowiecznego grodu, jaki tu niegdyś stał. To ciekawe miejsce jest oddziałem Muzeum Okręgowego Ziemi Kaliskiej. Obok grodu stoi też drewniany kościół Św. Wojciecha z 1798 roku.
Romańska kolegiata w Kaliszu
Na terenie zrekonstruowanego Kaliskiego Grodu Piastów na Zawodziu w Kaliszu oglądać dziś można fundamenty romańskiej kolegiaty Św. Pawła Apostoła.
Murowana kolegiata została wzniesiona na terenie znaczącego wówczas grodu około 1155 roku, a ufundował ją książę Mieszko III Stary.
Podczas prac archeologicznych prowadzonych na terenie wczesnośredniowiecznego grodu odnaleziono relikty świątyni oraz grobu Mieszka III, pochowanego w jej podziemiach w 1202 roku. Odkryto też grób jego syna Mieszka Mieszkowica, pochowanego tu 9 lat wcześniej, w 1193 roku.
Wielką ciekawostką jest fakt, że natrafiono tu także na ślady najstarszego, drewnianego kościoła kaliskiego, pochodzącego z początków XI stulecia. To ewenement w skali całego kraju. Drewniany zarys fundamentów także jest dziś widoczny, we wnętrzu kamiennych fundamentów, a obok przedstawiona jest makieta całej murowanej świątyni. Fundamenty romańskiej kolegiaty w Kaliszu leżą na Szlaku Romańskim.
Z księciem Mieszkiem Starym, który ufundował romańską kolegiatę, wiąże się też tzw. patena kaliska. Podarował ją opactwu cystersów w Lądzie, a dziś znajduje się ona w skarbcu sanktuarium Św. Józefa w Kaliszu.
Kolegiata Św. Pawła Apostoła - fundamenty
ul. Bolesława Pobożnego, Zawodzie, Kalisz
Park miejski w Kaliszu
Kalisz, jak przystało na najstarsze miasto w Polsce, może poszczycić się jednym z najstarszych i najładniejszych założeń parkowych w całym kraju. Dzieje parku rozpoczynają się w 1798 roku, kiedy założono w Kaliszu tzw. dziki ogród.
Kaliski Park Miejski zaprojektowany jest w stylu angielskim, a roztacza się on za kolegiatą, pomiędzy ramionami rzeki Prosny. Lokalizacja najstarszej części parku miejskiego była bardzo atrakcyjna, gdyż niskie położenie i duża wilgotność terenu sprzyjały wegetacji roślin, a płynąca tu Prosna z licznymi zakolami urozmaicała dodatkowo krajobraz.
W 1964 roku kaliski park miejski uznany został za zabytkowe założenie parkowe. W ciągu wieków park był wielokrotnie powiększany i upiększany, ale dawny układ planistyczny zachował się tutaj dość dobrze. Ponadto porasta tu wiele drzew uznanych za pomniki przyrody, będących pamiątką przeszłości.
Park miejski w Kaliszu kryje też wiele różnorodnych gatunków drzew i krzewów ozdobnych, a ścieżki i ławeczki umożliwiają przyjemny wypoczynek w Parku. Ozdobą tej części miasta jest również piękny budynek Teatru oraz zagubiona wśród drzew cerkiew Św. Apostołów Piotra i Pawła.
Cerkiew w Kaliszu
Prawosławna cerkiew Św. Apostołów Piotra i Pawła w Kaliszu stanęła jako piękna, monumentalna budowla w 1877 roku, niedaleko placu Św. Józefa, w reprezentacyjnej części miasta, koło kolegiaty. Miała ona nadać Kaliszowi bardziej rosyjskiego charakteru. Dawniej miejsce to nazywano Warszawskim Przedmieściem, bowiem właśnie od tej strony wjeżdżało się do miasta z Warszawy.
Co ciekawe, cerkiew miała tajemnicze okienka prowadzące do podziemi których ludzie bali się po zmroku, by ich nie wciągnęło do lochów.
W 1920 roku Sobór Św. Apostołów Piotra i Pawła został rozebrany, a z materiału budulcowego powstała w 1929 roku mała prawosławna cerkiewka, która stoi tutaj do dziś. Mieści się ona na skraju Parku Miejskiego, niedaleko Baszty Dorotki i reprezentuje styl pseudoromański.
Nowa cerkiew w Kaliszu przybrała imię po poprzedniej świątyni - Św. Apostołów Piotra i Pawła. W jej wnętrzu odnaleźć można ikonostas, sprzęt liturgiczny oraz zabytkowe wyposażenie z rozebranej cerkwi.
Cerkiew Św. Apostołów Piotra i Pawła
ul. Niecała, Kalisz (Park Miejski)
Drewniany kościół w Kaliszu
Drewniany kościół Św. Wojciecha w Kaliszu stoi w dzielnicy Zawodzie, tuż obok Kaliskiego Grodu Piastów. Obecna świątynia pochodzi z 1798 roku, o czym informuje m.in. napis widoczny na jednej z belek stropowych.
Co ciekawe, pierwszy kościółek Św. Wojciecha stanął na Zawodziu, obok wczesnośredniowiecznego grodu już około 1200 roku, kiedy pełnił funkcje parafialne. Na początku XV wieku stał się kościółkiem filialnym, w efekcie czego stracił na znaczeniu i podupadł.
Dzisiejszy kościół Św. Wojciecha jest konstrukcji zrębowej, posiada prostokątną nawę i nieco niższe oraz węższe prezbiterium. Dwuspadowy dach pokryty dachówką ma sygnaturkę z 1894 roku. Świątynię otaczają lipy.
We wnętrzu drewnianego kościółka znajduje się stara zabytkowa rzeźba Św. Wojciecha, bowiem żywa jest tutaj wiara, że Św. Wojciech odwiedził Kalisz. Bardzo cenne jest też romańska kropielnica, przypuszcza się, że pochodzi ona z kolegiaty Św. Pawła Apostoła, której zrekonstruowane fundamenty widoczne są na terenie Kaliskiego Grodu Piastów.
Kościół Św. Wojciecha - filia Kościoła Św. Gotarda
ul. Bolesława Pobożnego, Zawodzie, Kalisz
tel. 62/ 766-62-80
www.parafiagotarda.pl
Historia Kalisza
Historia Kalisza być może sięga II wieku naszej ery, jeśli przyjmiemy, iż w dziele geograficznym Ptolemeusza wymieniona "Calisia" na Szlaku Bursztynowym oznaczała właśnie to miasto. Tym sposobem Kalisz pretenduje do miana najstarszego miasta w Polsce, a jego mieszkańcy szczycą się tym długim rodowodem na każdym kroku. Kolejnym powodem do sławy Kalisza jest umiejscowienie tutaj przez Marię Dąbrowską akcji "Nocy i dni".
Badania archeologiczne potwierdzają długi rodowód osadnictwa w tym miejscu, znaleziska pochodzą jeszcze z czasów działającego Szlaku Bursztynowego, poza tym już w VI wieku istniała na Zawodziu otwarta osada, a w jej miejscu w IX wieku powstał wczesnośredniowieczny gród.
W XII wieku Kalisz był jednym z najważniejszych wielkopolskich grodów i siedzibą kasztelanii, w tym czasie powstała tu kolegiata romańska ufundowana przez księcia Mieszka III Starego, której fundamenty dziś widoczne są na terenie zrekonstruowanego Kaliskiego Grodu Piastów. Prawa miejskie Kalisz uzyskał w 1260 roku. Również obecnie miasto jest ważnym ośrodkiem całego regionu, a piękna archtektura i cenne zabytki przyciągają wielu turystów.
Inne zabytki w Kaliszu
- Kolegiata Wniebowzięcia NMP, pl. Św. Józefa - kościół z XIV wieku, przebudowany później w stylu barokowym, obecnie jest to bazylika mniejsza - sanktuarium narodowe Św. Józefa z Nazaretu z obrazem Świętej Rodziny, przed którym w czerwcu 1997 roku modlił się papież Św. Jan Paweł II
- Katedra Św. Mikołaja w Kaliszu, ul. Kanonicka 5 - gotycka świątynia, która po licznych przebudowach reprezentuje różne style
- Kościół Św. Wojciecha i Św. Stanisława Biskupa - jeden z najstarszych kościołów jezuickich w Polsce, zbudowany w XVI wieku, od XX wieku kościół garnizonowy
Noclegi w Kaliszu
Tutaj znajdziesz duży wybór noclegów. Zamawiając nocleg na Booking.com za naszym pośrednictwem wspierasz rozwój naszego bloga, za co z góry dziękujemy! To pomoże nam w dotarciu do wielu ciekawych miejsc, które później chętnie Wam pokazujemy i dzielimy się z Wami naszymi doświadczeniami i informacjami.
Co zobaczyć w okolicy?
Chcesz rozszerzyć swoje zwiedzanie o kolejne ciekawe miejsca? W promieniu 50 kilometrów znajdziesz inne miejscowości i regiony, które są warte odwiedzenia. Oto nasze propozycje na dalsze odkrycia!
- Sieradz, odległość: 49.1 km
- Jarocin, odległość: 46.5 km
- Gołuchów, odległość: 14.6 km
- Krotoszyn, odległość: 45.6 km
- Antonin, odległość: 31.9 km
- Ostrów Wielkopolski, odległość: 22.6 km
Mapa z zaznaczonymi atrakcjami
