, Zbyszek Mat

O „Damazówce i rzeźbach przydrożnych – Bóbrka

2012-06-30
2012-07-09 13:59:40
Avatar użytkownika
Zbyszek Mat Krajtroter 17595 kilometrów

 

Wędrówka aby zobaczyć miejsca pozostawione przez ludzi których dotknęła " Akcja Wisła" w 1947 roku, poznawać ich losy i szukać tego co jeszcze pozostało.

Miejsca odwiedzone podczas wycieczki
Bóbrka

O „Damazówce i rzeźbach przydrożnych" – Bóbrka



„ … Na początku 1876 roku nabyłem wioskę górską Bóbrkę nad Sanem,



w której Kaczkowski osadził był swojego Nieczuję.”

Józef Bliziński, listy

I tak zaczęło się zainteresowanie Bóbrką. Nie, nie tą Łukasiewicza, tego od lampy naftowej, ale tą Bóbrką nad Sanem, którą otrzymał Bliziński i zbudował tam swoja słynną „Damazówkę”.



Józef Franciszek Bliziński h. Korczak (ur. 10 marca 1827 w Warszawie, zm. 29 kwietnia 1893 w Krakowie) - polski dramaturg i komediopisarz pozytywistyczny.

W 1876 otrzymał majątek w Bóbrce, jako wiano, biorąc ślub z Pelagią z Sokołowskich h. Pomian (ur. ok. 1840 r.) i zamieszkał tam we dworku (obecnie jest zalany wodami Jeziora Myczkowskiego). W związku z nietrafionymi inwestycjami w wydobycie ropy naftowej Bliziński popadł w kłopoty finansowe i po 12 latach niepowodzeń utracił Bóbrkę. W 1888 r., wyjechał do Krakowa, gdzie osiedlił się i przebywał do śmierci do 29 kwietnia 1893 roku.

W 1877 otrzymał pierwszą nagrodę w krakowskim konkursie dramatycznym za komedię Pan Damazy.Tytułowy Pan Damazy - przedstawiciel cnót staroszlacheckich, szorstki i porywczy, ale jednocześnie uczciwy i dobry. I od tamtego czasu jego dworek, w którym bywało wielu sławnych ludzi pióra (m/n ziemianin – literat, Zygmunt Kaczkowski) i ludzie pędzla i sztalugi zaczęto nazywać „Damazówką”. Bliziński był też etnografem, badał język ludowy, obyczaje, stroje. Przyjaźnił się z Oskarem Kolbergiem. Co pozostało po „Damazówce i pamięci o Blizińskim?

Tak w czasie naszych „bieszczadzkich pogaduch” opowiada p. Grażyna Kaznowska –Chrapko, reżyser, aktor, animator kultury, kobieta zakochana w „swojej” Bóbrce:

„.. po „Damazówce” nie pozostał żaden ślad a miejsce jej położenia zalane przez wody powstającego jeziora Myczkowskiego nigdy nie zostało ustalone. A my w czasie podróży po jeziorze Myczkowskim spoglądaliśmy głęboko w toń jeziora, aby być może zobaczyć w niej „Damazówkę”, może z unoszącym się tam duchem Pana Damazego Żegoty, Helenki, Antosia, Pani Żegociny czy innych….. i aby udać się pod trzy lipy w dawnym parku, koło których w 1977r. - podczas IV rajdu śladami Sławnych Piór poświęconego Józefowi Blizińskiemu umieszczono kamienny piaskowcowy obelisk z pamiątkową tablicą. Miała się nim opiekować młodzież miejscowej szkoły podstawowej. Niestety tablicę skradziono, a obelisk został uszkodzony, a następnie rozbity młotami na kamień i wywieziony.

W 2000 roku podczas kolejnego rajdu śladami sławnych piór ponownie poświęconego

Józefowi Blizińskiemu fundacja "Orelec - Gala" ufundowała obelisk i kamienną tablicę pamiątkową z treścią odtworzoną z pamiątkowej fotografii umieszczając je na dziedzińcu szkoły w celu zabezpieczenia przed ewentualną dewastacją ( zdjęcia ze zbiorów p. Grażyny Kaznowskiej).

…… i inna z „wieczornych bieszczadzkich opowieści” p. Grażyny – o powstałej dzięki m/n dużemu zaangażowaniu p. Grażyny -"Galerii rzeźb przydrożnych" - usytuowanym przy dwóch sklepach zespole 11 rzeźb monumentalnych nawiązujących do legend i podań bieszczadzkich wykonanych w czasie pleneru rzeźbiarskiego w Bóbrce. Uczniowie Państwowego Liceum Plastycznego im. Kenara z Zakopanego pod opieką artysty rzeźbiarza Andrzeja Mrowca wykonali te piękne rzeźby. „Ząb czasu” a także niefrasobliwość ludzi doprowadzają jednak do powolnego niszczenia i zacierania tak niedawnej jeszcze ich świetności. Ale co tu pisać ….. wystarczy przejrzeć zamieszczone zdjęcia z albumu p. Grażyny z opisem powstawania galerii.

A Bóbrka – wieś z XIV wieku?.. w 1945 roku we wsi były 182 numery, mieszkało 318 dorosłych i 361 dzieci. Choć II Wojna Światowa zakończyła się to Bieszczady dalej „spływały krwią”,26 maja UPA powiesiła sołtysa Stefana Derenia - Polaka, a kilka dni później Władysława Tokarskiego.

Do końca 1945 r. w wyniku umowy o repatriacji wysiedlono na wschód do USRR 301 osób narodowości ukraińskiej. W Bóbrce pozostało 20 rodzin mieszanych polsko-ruskich liczących 62 osoby a w 1950r. we wsi wytypowano 23 budynki po wysiedlonej ludności na osadnictwo. I tak zaczął się nowy okres w życiu wsi.

Czas kończyć tę opowieść, aby tak jak piszecie „keep dooing it” przekazać dalsze „pogaduchy” z p. Grażyną Kaznowską i p. Leonem Chrapko z Bóbrki, za których opowiedzenie serdecznie Im dziękuję.

Zbyszek Mat

Avatar użytkownika
Zbyszek Mat Krajtroter 17595 kilometrów

Komentarze

Avatar użytkownika
Zbyszek Mat Krajtroter 17595 kilometrów
2012-07-17 09:34:46

 


Patrząc na „Zdobywaj Góry”, Zdobywaj Got”  jestem pewny że i z Pani wypraw jest wiele ciekawych opowieści którymi warto podzielić się z nami. Letni czas intensywnej wędrówki po szlakach minie więc myslę że w jesienno-zimowe wieczory doczekamy się ciekawych relacji o zdobywanych górach i górskich szlakach.

Pozdrawiam

Zbyszek Mat

Avatar użytkownika
Gabriela Jaworowska Krajtroter 7595 kilometrów
2012-07-15 10:43:33

Ciekawe opowieści z terenów mi nieznanych, a i historia nieznana więc  ciekawa:) Pozdrawiam:))) 

Avatar użytkownika
mokunka Krajtroter 220337 kilometrów
2012-07-13 19:59:56

Zbyszku, Ty tak wiele zwiedzasz, że napewno i tam trafisz.Nie wątpię w to! pozdrawiam;)))

Ostatnio edytowany: 2012-07-14 09:18

Avatar użytkownika
Zbyszek Mat Krajtroter 17595 kilometrów
2012-07-13 10:28:13

 

Witam

Już miałem zakończyć te bieszczadzkie opowieści, ale nie jest to proste. Ci, którzy byli ze mną „reklamują” to, co jeszcze nie zostało opisane i piszą „keep dooing it” a Ci, którzy wybierają się „do nas” w następnym roku „also”. Jestem pełen podziwu dla Ciebie i Tych wszystkich, co potrafią przez „to” przebrnąć.

p.s a do tej "Twojej Łukaszewiczowej Bóbrki" też dotrzemy.

Ostatnio edytowany: 2012-07-13 10:29

Avatar użytkownika
mokunka Krajtroter 220337 kilometrów
2012-07-11 22:30:54

Jak zawsze kawał historii Zbyszku, nam opowiedziałeś! W Bóbrce byłam ...lecz tylko w Skansenie Przemysłu Naftowego. pozdrawiam:)))

http://www.polskieszlaki.pl/wycieczki/relacja,4277,bobrka--skansen-przemylu-naftowego--.html

Newsletter Wypisz się z newslettera
Znajdziesz nas na:
PolskieSzlaki.pl - polskie atrakcje - popularny portal turystyczny tworzony od 15 lat przez aktywną rodzinkę złożoną z mamy, taty i trzech córek. Sercem Polskich Szlaków jest blog z ciekawymi wpisami i fotorelacjami z wypraw oraz opisy atrakcji turystycznych w Polsce z pięknymi zdjęciami. Na przyjaznym Forum mamy 48 tys. postów. W sezonie notujemy 50 tys. Użytkowników na dzień, poza sezonem około 10 tys. Na profilu facebookowym mamy blisko 25 000 polubień, a na Instagramie ponad 2 300 Obserwujących.
Dreptamy.pl - wszystkie nasze wycieczki po Polsce
Copyright 2005-2020