Wiślica i kolegiata

Wiślica

(4.4 głosów: 25)
Miniaturowa mapa z zaznaczeniem

Kto nie był w Wiślicy, niech żałuje, oczarowało nas to miasto, nieco dziś senne, ale powracające z niebytu i stające się na powrót ważne! Wiślica to piękne, zaciszne dziś, a niegdyś wielce znaczące historyczne miasteczko w województwie świętokrzyskim, leżące nad Nidą, przy trasie nr 771, na południe od Buska Zdroju, pomiędzy Kielcami a Krakowem.

Historia Wiślicy

Wiślica stara jest jak sama Polska, to urocze miasto na Ponidziu istniało już we wczesnym średniowieczu, około IX wieku, a największy rozkwit przeżyło w okresie od XII do XIV stulecia. To właśnie wtedy powstało tu najwięcej zabytków, których ilość dziś szokuje na tak niewielkim terenie. 

Dzwonnica i kolegiata w Wislicy
Dzwonnica i kolegiata w Wislicy


W XIV wieku znacząco do rozwoju Wiślicy przyczynił się król Kazimierz Wielki, który ufundował tu okazałą kolegiatę, a ponadto ogłosił tu Statuty Wiślickie około 1350 roku - zbiory prawne dla Małopolski.

Relikty romańskie

Chciałam napisać "Ale zacznijmy od początku..." ale nie wiadomo gdzie tu początek. Wydaje się, że najstarszy obiekt w Wiślicy to ruiny kościoła Św. Mikołaja, znajdujące się dziś w specjalnym pawilonie. Pochodzą z  XI wieku i mówią o niewielkim kształcie tej jednonawowej, romańskiej świątyni z absydą, która została rozebrana w XIII wieku podczas stawiania murów miasta. Hasło romańskie już zwykle sprawia, że nasze uszy i oczy szeroko się otwierają, ale Wiślica zadziwia bardziej, wszak wśród tych ruin trwa od wieków słynna zbiorowa "misa chrzcielna", pochodząca najpewniej z IX wieku. Jest wielce prawdopodobna teoria, że to tutaj odbył się pierwszy w Polsce chrzest, bowiem książę Moraw Świętopełk podbił Wiślan i około roku 880 wprowadził nową religię w obrządku słowiańskim. Misa ma spore rozmiary, bo 4,5 m średnicy i jest stworzona z gipsów. Ruiny odkryto około 1960 roku i dziś są udostępnione w ramach Muzeum, a pawilon znajduje się na Placu Solnym, na tyłach Kolegiaty wiślickiej. 

Grodzisko

Z podobnego okresu pochodzi grodzisko leżące bardziej na południowy wschód. Pierwsza osada otwarta powstała tu w IX wieku, potem za czasów Bolesława Chrobrego w XI wieku stanął gród, zastąpiony kolejnym, znacznie większym na przełomie XII i XIII wieku. Istniały tu rzędy półziemianek o konstrukcji słupowej, z kamiennymi paleniskami we wnętrzach.

Kolegiata w Wiślicy

Najważniejsze budowle w Wiślicy to Kolegiata z Dzwonnicą oraz Dom Długosza. Te gotyckie obiekty to symbole miasta i jego główne ozdoby. Kolegiata stanęła w Wiślicy w XIV wieku z fundacji samego króla Kazimierza Wielkiego, który w ten sposób odpokutował swe grzechy. Nie wiadomo teraz, czy tak był pobożny czy grzeszny 😉 Budowla to potężna, a powstała w miejscu dwóch wcześniejszych, romańskich świątyń, które wraz z kościołem Św. Mikołaja stały we wczesnym średniowieczu w Wiślicy niczym Święta Trójca.

kolegiata


Wnętrze wiślickiej kolegiaty kryje wiele cennych śladów przeszłości, w tym sklepienia z herbami, bizantyjsko-ruskie freski czy XIII-wieczną rzeźbę MB Łokietkowej. Są też relikwie Św. Jana Pawła II. Niezwykłe ciekawostki skrywają podziemia kolegiaty, bowiem w XX wieku odkryto tu ślady owych romańskich świątyń, z unikatową posadzką z XII wieku z widocznymi postaciami, prawdopodobnie Kazimierzem Sprawiedliwym, jego żoną Heleną i synem Bolesławem. Widoczny jest tu również Henryk Sandomierski. Posadzka nazywana jest też Płytą Orantów. Znajduje się ona w obrębie niewielkiej świątyni z XII wieku, zaś obok widoczne są ruiny nieco większej romańskiej kolegiaty z XIII stulecia, która miała dwuwieżową fasadę. Tuż obok w warstwach osadów widoczne są sterczące kości ludzkie. Obok kolegiaty stoi też XV-wieczna dzwonnica.

Dom Długosza

Dom Długosza w Wiślicy pochodzi z XV wieku, a dokładniej 1460 roku i jest fundacji, jak już nazwa wskazuje, słynnego kronikarza Jana Długosza. Od początku, po dziś dzień dom służy jako mieszkanie księży, obecnie jego część jest udostępniona dla turystów i stanowi siedzibę Muzeum w Wiślicy. Mieszkał tu i sam Jan Długosz, m.in. jako nauczyciel synów króla Kazimierza Jagiellończyka. Jako że jednak do nauki niejednokrotnie ich chłostą przymuszał, nie był tak mile widzianym gościem w Wiślicy, przynajmniej przez owych królewskich synów 🙂

Dom Długosza w Wislicy
Dom Długosza w Wislicy

Dom Długosza to gotycki, ceglany budynek piętrowy, zaprojektowany na planie prostokąta. We wnętrzu zachowały się belkowane stropy i resztki polichromii z okresu powstania kamienicy czyli z XV stulecia. Na belkach widnieje Herb Długosza.

Inne zabytki w Wiślicy

- Dzwonnica w Wiślicy, ul. Kościelna - obok bazyliki stoi XV-wieczna dzwonnica, ufundowana przez Jana Długosza

Dom Długosza
Dom Długosza


- Rynek - plac o 1000-letniej historii

- Plac Solny - ładnie zagospodarowany plac koło znajdujący się na tyłach kolegiaty, dostępny jest tutaj Pawilon Archeologiczny z ruina kościoła Św. Mikołaja i misy chrzcielnej

Dzwonnica w Wislicy
Wiślica, rozlewiska Nidy

- Kirkut

Noclegi w Wiślicy

Tutaj znajdziesz duży wybór noclegów. Zamawiając nocleg na Booking.com za naszym pośrednictwem wspierasz nasz portal, za co z góry dziękujemy!
Booking.com

Wiślica - mapa z zaznaczonymi atrakcjami

Częste pytania i odpowiedzi dotyczące Wiślicy

podziemia kolegiaty w wiślicy
Plac Solny Wiślica
wnętrze Domu Długosza
Dom Długosza Wiślica
Dom Długosza
Strop w Domu Długosza w Wislicy
Dom Długosza
ruiny romańskiej kolegiaty
posadzka z XII wieku, tzw. Płyta Orantów
kości ludzkie w podziemiach kolegiaty
Ruiny kościoła Św. Mikołaja w pawilonie (X wiek)
Misa chrzcielna prawdopodobnie z IX wieku
Grodzisko w Wislicy
teren grodziska
gipsowe kryształy
Wiślica, rozlewiska Nidy
rynek w Wislicy
Dom Długosza w Wiślicy, mokunka
Dom Długosza w Wiślicy, mokunka
 

Cześć! Nazywam się Anna Piernikarczyk. Od 2005 roku z rodziną łazikujemy i poznajemy naszą piękną Polskę. Ze wspólnych wojaży przywozimy masę cudnych wspomnień i doświadczeń, którymi chętnie się z Wami dzielę. Dziś to już coś więcej, niż tylko pasja, naszą misją jest obalać mit "Cudze chwalicie, swego nie znacie"!

Zapisz się do newslettera!

Zostaw swój email, a będziesz otrzymywać informacje o ciekawych miejscach w Polsce.

Nikomu nie dajemy Twojego maila! Zapisując się do newslettera oświadczasz, że zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych w celu otrzymywania maili z naszego portalu i z postanowieniami regulaminu i polityką prywatności
Tutaj możesz założyć pełne konto w naszym portalu, do czego Cię serdecznie zachęcamy!
Jeżeli chcesz wypisać się z newslettera kliknij w ten link
Mapa Przewodnik Pdf Noclegi

Co warto zobaczyć w Wiślicy?

Poniżej jest lista najpopularniejszych atrakcji, wg oceny naszych użytkowników!

Wasze opinie

Nie znalazłem żadnych opinii. Kliknij tutaj, by dodać pierwszą
Polskie Szlaki - Inspirujące Pierniki
Copyright 2005-2023