Unesco w Polsce

Anna Piernikarczyk
Dodano: 2019-07-15 , Zaktualizowano: 2020-03-07

Lista Światowego Dziedzictwa Unesco

Unesco to Organizacja Narod├│w Zjednoczonych powsta┼éa 16 listopada 1945 roku i koordynuj─ůca dzia┼éania s┼éu┼╝─ůce rozwojowi mi─Ödzynarodowej wsp├│┼épracy kulturalnej, o┼Ťwiatowej oraz naukowej. Unesco stworzy┼éo presti┼╝ow─ů List─Ö ┼Üwiatowego Dziedzictwa, na kt├│rej znajduj─ů si─Ö wyj─ůtkowo cenne zabytki architektury oraz znacz─ůce osobliwo┼Ťci przyrodnicze z ca┼éego ┼Ťwiata. Do tej pory na li┼Ťcie znalaz┼éo si─Ö ponad 1.000 obiekt├│w ze wszystkich kontynent├│w! W Polsce istnieje 16 obiekt├│w wpisanych na List─Ö Unesco oraz 1 ┼Üwiatowy Geopark Unesco, a czy Ty ju┼╝ widzia┼ée┼Ť te atrakcje?



Polskie obiekty na Li┼Ťcie Unesco

Stare Miasto w Krakowie
Wpisane na List─Ö ┼Üwiatowego Dziedzictwa w 1978 roku, jako jedno z pierwszych 12 obiekt├│w na ┼Ťwiecie. Unesco w Krakowie obejmuje Stare Miasto w obr─Öbie dawnych mur├│w - Rynek, Wzg├│rze Wawelskie oraz dzielnic─Ö Kazimierz ze Stradomiem. Trudno znale┼║─ç w Polsce drugie tak klimatyczne i uwielbiane przez turyst├│w miasto.

Krak├│w Wawel

Kr├│lewskie: Kopalnia Soli w Wieliczce i Kopalnia Soli w Bochni
Kopalnia Soli w Wieliczce na List─Ö Unesco zosta┼éa wpisana w 1978 roku, a w 2013 roku wpis rozszerzono o Kopalni─Ö Soli w Bochni i Zamek ┼╗upny w Wieliczce. Pok┼éady soli kamiennej w Wieliczce i Bochni eksploatowane by┼éy od XIII wieku, cenne s─ů tutaj nie tylko podziemne szyby, ale te┼╝ podziemne kaplice - miejsca kultu religijnego.

Kopalnia Soli w Wieliczce
Kopalnia Bochnia

Auschwitz-Birkenau
Niemiecki nazistowski ob├│z koncentracyjny i zag┼éady z lat 1940-45 zosta┼é wpisany na List─Ö w 1979 roku, reprezentuje on wszystkie inne obozy zag┼éady na ┼Ťwiecie. Wizyta w tym miejscu wywo┼éuje zadum─Ö i staje si─Ö przestrog─ů. Miejscami dla os├│b o mocnych nerwach.

Ob├│z w Brzezince

Puszcza Białowieska
Fragment tego pierwotnego lasu le┼╝─ůcego na terytorium Polski i Bia┼éorusi, z liczn─ů populacj─ů ┼╝ubra, zosta┼éo wpisane na List─Ö Unesco w 1979 roku. Powsta┼é tu Bia┼éowieski Park Narodowy - fantastyczne miejsce dla mi┼éo┼Ťnik├│w przyrody, polecam te┼╝ Szlak D─Öb├│w Kr├│lewskich w Bia┼éowie┼╝y, ciekawa k┼éadka prowadz─ůca przez serce puszczy.

Puszcza Białowieska Szlak Dębów Królewskich
Puszcza Białowieska

Stare Miasto w Warszawie
W sierpniu 1944 roku, podczas Powstania Warszawskiego przesz┼éo 85% zabudowy Starego Miasta zosta┼éo zniszczone przez hitlerowc├│w. Po wojnie ca┼éa star├│wka Warszawy zosta┼éa pieczo┼éowicie odbudowana, wraz z ko┼Ťcio┼éami, pa┼éacami i Rynkiem Starego Miasta. R├│wnie┼╝ Zamek Kr├│lewski zosta┼é zrekonstruowany. Pi─Öknie prezentuj─ůce si─Ö odbudowane Stare Miasto w Warszawie zosta┼éo wpisane na List─Ö Unesco w 1980 roku.

Warszawa
Warszawa Barbakan

Stare Miasto w Zamo┼Ťciu
Wpisane na List─Ö ┼Üwiatowego Dziedzictwa Unesco w 1992 roku renesansowe miasto zosta┼éo za┼éo┼╝one w XVI wieku przez kanclerza Jana Zamoyskiego, wzorowane na w┼éoskim modelu miasta idealnego, a zbudowane przez architekta Bernardo Morandiego. Dzi┼Ť zachwyca turyst├│w, na czele z cudnym Ratuszem oraz Twierdz─ů.

Zamo┼Ť─ç

Średniowieczny zespół miejski Torunia
Cenny i pi─Ökny o┼Ťrodek z unikatowymi zabytkami krzy┼╝ackimi wpisany na List─Ö Unesco zosta┼é w 1997 roku, miasto doceniane i lubiane przez turyst├│w, z bardzo pi─Ökn─ů star├│wk─ů i piernikiem jako symbol! Sporo tu cennych, zabytkowych ko┼Ťcio┼é├│w, ale na szczeg├│ln─ů uwag─Ö zas┼éuguje Rynek z Ratuszem.

Toruń

Zamek krzy┼╝acki w Malborku
Wpisany na list─Ö Unesco w 1997 roku, to XIII-wieczny, warowny klasztor Zakonu Krzy┼╝ackiego - siedziba Wielkiego Mistrza. Zamek w Malborku jest jednym z, je┼Ťli nie najpopularniejszym zamkiem w ca┼éej Polsce. Bardzo ch─Ötnie odwiedzany przez turyst├│w, zachwyca nie tylko swoj─ů architektur─ů, ale i ogromem.

Zamek w Malborku

Kalwaria Zebrzydowska
Manierystyczny zesp├│┼é architektoniczny i krajobrazowy wraz z parkiem pielgrzymkowym wpisany na List─Ö Unesco w 1999 roku. Sanktuarium jako kompleks pochodzi z XVII wieku i od tamtej pory pozostaje niemal niezmieniony, z dr├│┼╝kami kalwaryjskimi i symbolicznymi miejscami odnosz─ůcymi si─Ö do M─Öki Pa┼äskiej oraz do ┼╝ycia Matki Boskiej. Miejsce to stworzy┼é Miko┼éaj Zebrzydowski - wojewoda krakowski, na wz├│r Jerozolimy, kt├│r─ů wzg├│rza Zebrzydowskie mu przypomina┼éy. Nawet nazwy wzg├│rz i kaplic zosta┼éy stamt─ůd zaczerpni─Öte.

Kalwaria Zebrzydowska

Ko┼Ťci├│┼é Pokoju w Jaworze i Ko┼Ťci├│┼é Pokoju w ┼Üwidnicy
Ko┼Ťcio┼éy Pokoju na Dolnym ┼Ül─ůsku jako ciekawe i unikalne zabytki s─ů na Li┼Ťcie Unesco od 2001 roku. To najwi─Öksze w Europie budowle sakralne o konstrukcji szkieletowej, a zosta┼éy wzniesione w po┼éowie XVII wieku, w nast─Öpstwie Pokoju Westfalskiego, reguluj─ůcego kwestie religijne. Ciekawostk─ů jest, ┼╝e w postanowieniach by┼éo kilka warunk├│w, m.in. taki, ┼╝e ┼Ťwi─ůtynie mia┼éy powsta─ç z nietrwa┼éych materia┼é├│w budowlanych, jak s┼éoma, glina czy drewno, w dodatku bez dzwonnicy i z dala od centrum miasta. Mimo to zachowa┼éy si─Ö do dzi┼Ť (dwa z trzech powsta┼éych) i stanowi─ů najwi─Öksze drewniane ┼Ťwi─ůtynie na naszym kontynencie.

Ko┼Ťci├│┼é Pokoju w Jaworze
Ko┼Ťci├│┼é Pokoju w ┼Üwidnicy

Drewniane ko┼Ťcio┼éy po┼éudniowej Ma┼éopolski
Na Li┼Ťcie Unesco ko┼Ťci├│┼éki znajduj─ů si─Ö od 2003 roku, w miejscowo┼Ťciach: Binarowa, Blizne, D─Öbno, Hacz├│w, Lipnica Murowana, S─Ökowa. Stanowi─ů wyj─ůtkowy przyk┼éad r├│┼╝nych aspekt├│w tradycji budowlanych ko┼Ťcio┼é├│w ┼Ťredniowiecznych w kulturze rzymsko-katolickiej. S─ů zbudowane w konstrukcji zr─Öbowej. Ten ko┼Ťci├│┼éek w D─Öbnie to prawdziwy unikat, do zbudowania kt├│rego nie u┼╝yto ┼╝adnego gwo┼║dzia.

D─Öbno

Park Mu┼╝akowski
Obiekt transgraniczny polsko-niemiecki, wpisany na List─Ö Unesco w 2004 roku, to ogromny park krajobrazowy rozci─ůgaj─ůcy si─Ö po obu stronach Nysy ┼üu┼╝yckiej, stworzony przez ksi─Öcia Hermanna von P├╝ckler-Muskau w latach 1815-44, z cudnym zamkiem Bad Muskau po stronie niemieckiej, jednak bez problemu jest dost─Öpny r├│wnie┼╝ dla polskich turyst├│w.

Park Mu┼╝akowski
Park Mu┼╝akowski i zamek Bad Muskau

Hala Stulecia we Wrocławiu
Hala Ludowa wpisana zosta┼éa na List─Ö Unesco w 2006 roku, pod swoj─ů pierwotn─ů nazw─ů jako Hala Stulecia (Centennial Hall in Wroc┼éaw). To prze┼éomowa budowla w historii architektury, wykorzystuj─ůca ┼╝elazobeton, a wzniesiona w latach 1911-13 na terenach Wystawy Stulecia.

Hala we Wrocławiu

Drewniane cerkwie w polskim i ukraińskim regionie Karpat
Ten transgraniczny polsko-ukrai┼äski wpis na List─Ö Unesco mia┼é miejsce w 2013 roku. Obejmuje a┼╝ 16 cerkwi, w tym 8 na terytorium Polski i 8 na Ukrainie. W Polsce s─ů to: cerkiew ┼Üw. Paraskiewy w Radru┼╝u, cerkiew Narodzenia Przenaj┼Ťwi─Ötszej Bogurodzicy w Choty┼äcu, cerkiew ┼Üw. Micha┼éa Archanio┼éa w Smolniku, cerkiew ┼Üw. Micha┼éa Archanio┼éa w Turza┼äsku, cerkiew ┼Üw. Jakuba M┼éodszego Aposto┼éa w Powro┼║niku, cerkiew Opieki Bogurodzicy w Owczarach, cerkiew ┼Üw. Paraskiewy w Kwiatoniu, cerkiew ┼Üw. Micha┼éa Archanio┼éa w Brunarach Wy┼╝nych. S─ů to cerkwie konstrukcji zr─Öbowej, wzniesione od XVI do XIX wieku jako ┼Ťwi─ůtynie prawos┼éawne i greko-katolickie. Poza samymi cerkwiami wpis obejmuje r├│wnie┼╝ drewniane dzwonnice, cmentarze i bramy, a wewn─ůtrz cerkwi cenne ikonostasy i polichromie.

Cerkiew w Turzańsku

Kopalnia Srebra w Tarnowskich G├│rach
Kompleks podziemi po dawnej kopalni srebra, cynku i o┼éowiu, wpisany na List─Ö Unesco 9 lipca 2017 roku. Ca┼éy system liczy nawet 300 km. Korytarze ci─ůgn─ů si─Ö tu pod ca┼éym miastem a┼╝ po pobliskie wioski, na r├│┼╝nych wysoko┼Ťciach, a udost─Öpniona Kopalnia pozwala pozna─ç fragment tych podziemi, gdzie zwiedza si─Ö pieszo, a cz─Ö┼Ť─ç przep┼éywa si─Ö ┼éodzi─ů podziemn─ů sztolni─ů. Przy Kopalni powsta┼é te┼╝ Skansen Maszyn Parowych, a poza Kopalni─ů jest te┼╝ mo┼╝liwe zwiedzanie Sztolni Czarnego Pstr─ůga.

Kopalnia w Tarnowskich G├│rach

Krzemionki - region prehistorycznego g├│rnictwa krzemienia pasiastego

Tzw. Krzemionki wpisane zosta┼éy na List─Ö Unesco w 2019 roku. Znajduj─ů si─Ö na p├│┼énocno-wschodnim kra┼äcu G├│r ┼Üwi─Ötokrzyskich, nad rzek─ů Kamienn─ů, niedaleko Ostrowca ┼Üwi─Ötokrzyskiego. Kompleks prehistorycznych kopal┼ä krzemienia pasiastego pochodzi tu z okresu 3900 -1600 roku p.n.e. Sk┼éadaj─ů si─Ö na niego: Krzemionki Opatowskie, mniejsze pola g├│rnicze - Borownia i Korycizna oraz prehistoryczna osada g├│rnicza Gawroniec. To jeden z najwi─Ökszych obiekt├│w tego typu na ┼Ťwiecie, a odkryte tu wielkie komory kopalniane wydr─ů┼╝one na r├│┼╝nych g┼é─Öboko┼Ťciach nie wyst─Öpuj─ů w ┼╝adnym innym miejscu na ┼Ťwiecie. Wydobywano tu unikatowy i pi─Ökny minera┼é - krzemie┼ä pasiasty o szarych odcieniach i jak nazwa wskazuje, w pasy. Ciekawostk─ů jest, ┼╝e rozprowadzano go w promieniu co najmniej 650 km od kopalni, co potwierdzono znaleziskami w pa┼ästwach o┼Ťciennych.

┼Üwiatowy Geopark ┼üuk Mu┼╝akowa

Geopark ┼üuk Mu┼╝akowa ko┼éo ┼ü─Öknicy stanowi ┼Üwiatowy Geopark Unesco od 2015 roku. Jest to obiekt transgraniczny polsko-niemiecki chroni─ůcy moren─Ö czo┼éow─ů zlodowacenia ┼Ťrodkowopolskiego, z licznymi kolorowymi jeziorkami pochodzenia antropogenicznego. To cudny zak─ůtek, kt├│rego fragment mo┼╝na podziwia─ç na Geo┼Ťcie┼╝ce Dawna Kopalnia Babina. To niezwykle urokliwe miejsce i jak dot─ůd jedyny ┼Ťwiatowy geopark Unesco w Polsce.

Geopark Łuk Mużakowa
Geopark Łuk Mużakowa kolorowe jeziorka

Obiekty pretenduj─ůce do Listy Unesco

Starania o wpisanie na presti┼╝ow─ů List─Ö Unesco trwaj─ů stale zar├│wno w Polsce, jak i na ┼Ťwiecie. Najbli┼╝ej tego, by zaistnie─ç na tej Li┼Ťcie s─ů obecnie w Polsce nast─Öpuj─ůce miejsca: 

Gda┼äsk ÔÇô miasto wolno┼Ťci i Solidarno┼Ťci

Gdańsk

Gdynia - modernistyczne ┼Ür├│dmie┼Ťcie 

Gdynia

Pieniny - Przełom Dunajca

Przełom Dunajca

Kanał Augustowski

Kanał Augustowski

Obiekty obj─Öte patronatem Unesco s─ů tak wyj─ůtkowe, ┼╝e z pewno┼Ťci─ů s─ů warte zobaczenia, a ja mog─Ö to potwierdzi─ç z w┼éasnego do┼Ťwiadczenia, bo poza niekt├│rymi cerkwiami s─ů mi wszystkie znane, a w kilku kompleksach bywali┼Ťmy parokrotnie. Dlatego te┼╝ mog─Ö Wam je z czystym sumieniem poleci─ç i gor─ůco zach─Öcam Was do ich zobaczenia! A je┼Ťli odwiedzi┼ée┼Ť kt├│r─ů┼Ť z wymienionych atrakcji, podziel si─Ö wra┼╝eniami w komentarzu :)



Zobacz najlepsze
Najlepsze atrakcje w promieniu 20 km to:
Zobacz najbli┼╝sze
Najbli┼╝sze atrakcje od tego miejsca:
To jest specjalna wersja strony, przygotowana by ┼éadowa┼éa si─Ö b┼éyskawicznie. Klikaj─ůc tutaj wczytasz pe┼én─ů wersj─Ö strony z dodatkowymi mo┼╝liwo┼Ťciami.
Polskie Szlaki - polskie atrakcje
Copyright 2005-2020