Stary kościół Św. Bartłomieja w Gliwicach Szobiszowicach, PaulusGl

Stary kościół Św. Bartłomieja w Gliwicach Szobiszowicach

(5 głosów: 2)
Miniaturowa mapa z zaznaczeniem
Mapa Przewodnik Pdf Noclegi

Przyjmuje się, że kościół w Szobiszowicach powstał z inicjatywy Zakonu Ubogich Rycerzy Chrystusa i Świątyni Salomona czyli templariuszy przybyłych na Śląsk z Moraw. Dziś jeszcze na jednej z kamiennych ścian kościoła figuruje krzyż maltański jaki templariusze umieszczali na swoich płaszczach (jednak krzyż maltański był motywem niekoniecznie związanym wyłącznie z zakonem). Krzyż ten, będący częścią polichromii starego kościoła jest tak umieszczony, że widzą go zarówno wierni, jak i ksiądz sprawujący Mszę Świętą. Teza o założeniu kościoła przez templariuszy nie jest jednak potwierdzona. dokumentami.

W dokumencie z 17 września 1297 roku jest już wzmiankowana parafia, a sam dokument został sporządzony przez pierwszego proboszcza szobiszowickiej parafii – kapelana Wańkę (Wacława). Należy więc przyjąć, że parafia powstała pomiędzy 1276 a 1297 rokiem.

Kościół od ul.Toszeckiej skrzyżowanie, PaulusGl
Kościół od ul.Toszeckiej skrzyżowanie, PaulusGl


Jednak według innych źródeł kościół i parafia mogły powstać nawet ok. 1232 r. Parafia należy tym samym do najstarszych parafii na Górnym Śląsku.

Istnienie parafii zostało potwierdzone dopiero w 1447 roku w sprawozdaniu wizytacyjnym papieskiego kolektora Mikołaja Wolffa. Była to wówczas jedna z większych parafii w regionie. Kościół zbudowano w stylu gotyckim, jest orientowany czyli zwrócony częścią prezbiterialną z ołtarzem głównym ku wschodowi. Kościół składa się z prostokątnej nawy, do której od strony wschodniej przylega niższe i węższe prezbiterium. Od zachodu dobudowana została wieża-baszta zwieńczona krenelażem. Od północy przylega do budynku kruchta i zakrystia. Kościół jest świątynią inkastelowaną - posiada cechy i funkcje obronne, np. masywne kamienne mury, małe okna czy wieżę z krenelażem.

Drzwi wejściowe z przedsionka do kościoła, PaulusGl
Drzwi wejściowe z przedsionka do kościoła, PaulusGl


Prezbiterium i zakrystia obecnego kościoła pochodzą z XV wieku, nawa i wieża zaś zostały odbudowane po zniszczeniach z 1626 roku (najazd wojsk gen. Mansfelda von Wallenstein).  Kościół położony jest na niewielkim wzniesieniu, przy jednym z głównych traktów komunikacyjnych i kupieckich.

W 1679 roku został sporządzony protokół wizytacyjny z którego wynika, że kościół w Szobiszowicach zbudowany był z kamienia, miał 32 łokcie długości i 18 szerokości. Posiadał on 5 okien oraz jedne drzwi, dach kryty był gontami. Część kościoła, w której znajdował się ołtarz główny była sklepiona, zaś nawa posiadała drewniany sufit. Ściany i sufit były pomalowane, podłoga wyłożona cegłami, a ławki uporządkowane. W przybudówce znajdowały się organy. Podkreślono, że wszędzie w kościele panowała czystość. Zakrystia, podobnie jak wieża była murowana. W wieży znajdowały się trzy dzwony, czwarty zaś w wieżyczce nad nawą kościoła. Ołtarze były pokryte rzeźbami i malowidłami przedstawiającymi Dziewicę Maryję i apostołów.

Zabytkowe remontowane mury wokół kościółka, PaulusGl
Front kościoła, PaulusGl
pod chórem stacje drogi krzyżowej, PaulusGl


W tym czasie kościół posiadał cztery ołtarze: główny ołtarz poświęcony był św. Bartłomiejowi, boczny po stronie ewangelii Matce Boskiej Bolesnej, a ołtarz po stronie epistoły – Św. Mikołajowi. Czwarty ołtarz poświęcony był Matce Boskiej Częstochowskiej. Tabernakulum znajdujące się na ołtarzu głównym było rzeźbione, pomalowane i złocone. Kamienna chrzcielnica miała kształt kielicha z miedzianą misą. W kościele znajdowało się sporo cennego wyposażenia, m.in. monstrancja warta 325 talarów, dwa srebrne kielichy, srebrny krzyż, dwanaście sztandarów itp. Konfesjonał pojawił się dopiero w 1697 roku.

Rozwój przemysłowy Gliwic, budowa Kanału Kłodnickiego i linii kolejowej, powstające zakłady pracy spowodowały gwałtowny rozwój również Szobiszowic. Po przyłączeniu Szobiszowic do Gliwic wierni nie mieścili się w kościele nawet przy odprawianiu kilku Mszy, dlatego z czasem wybudowano nowy, potężny kościół pod tym samym wezwaniem.

Nawa prawa między oknami odkryta polichromia z XV wieku, PaulusGl
Nawa prawa między oknami odkryta polichromia z XV wieku, PaulusGl

Stary Kościółek przy Toszeckiej przez prawie 800 lat swojego istnienia odegrał dużą rolę w historii miasta Gliwice, a także okolicznych miejscowości. U wlotu dzisiejszej ul. Floriańskiej przy kościele był plac, który w przeszłości pełnił funkcję placu odpustowego, targowego, a więc był zalążkiem rynku. Kościół oprócz dużego znaczenia kulturowego, religijnego stanowi sam w sobie zabytek na krajową skalę, będąc jednocześnie „skarbcem” zgromadzonych w jego wnętrzu reliktów, umieszczonych na ścianach i sklepieniach unikalnych polichromii oraz innych dzieł sztuki rzemieślniczej.

Stary kościół Św. Bartłomieja
ul. Toszecka. Gliwice Szobiszowice

Organy i chór, PaulusGl
Organy i chór, PaulusGl

Stary kościół Św. Bartłomieja w Gliwicach Szobiszowicach na mapie

Poniżej znajdziesz mapę Gliwic wraz z zaznaczoną atrakcją. Zaznaczone są również inne atrakcje, które możesz zobaczyć w pobliżu. Im większa i ciemniejsza jest pinezka, tym ważniejsza to atrakcja. Po kliknięciu w pinezkę pojawi się nazwa i zdjęcie atrakcji wraz z linkiem do jej szczegółów.

Gliwice noclegi

Gliwice to zdecydowanie interesujące miejsce, do którego warto się wybrać. Klikając w ten link znajdziesz noclegi w tym miejscu. Możesz również skorzystać z wyszukiwarki noclegów znajdującej się poniżej.
Zamawiając nocleg za naszym pośrednictwem wspierasz nasz portal, za co z góry dziękujemy!

Booking.com
Ołtarz główny z obrazem MB Częstochowskiej, PaulusGl
widok na tył kościoła drzwi do przedsionka, PaulusGl
Zabytkowa ambona, PaulusGl
Bok kościoła od strony ul. Toszeckiej nocne, PaulusGl
Kościół z tyłu w tle grób nocne, PaulusGl
Kościół od ul. Floriańskiej , PaulusGl
Widok na ołtarz główny spod chóru szerszy kadr nocne, PaulusGl
Widok na polichromię z XV wieku zdjęcie nocne, PaulusGl
Wejście na chór z boku zabytkowy krzyż , PaulusGl
Wejście na chór, PaulusGl
Gliwice
Kościoły i obiekty sakralne
Normalna
kościoły
50°18'40N, 18°40'11E
 

Cześć! Nazywam się Anna Piernikarczyk. Od 2005 roku z rodziną łazikujemy i poznajemy naszą piękną Polskę. Ze wspólnych wojaży przywozimy masę cudnych wspomnień i doświadczeń, którymi chętnie się z Wami dzielę. Dziś to już coś więcej, niż tylko pasja, naszą misją jest obalać mit "Cudze chwalicie, swego nie znacie"!

Zapisz się do newslettera!

Zostaw swój email, a będziesz otrzymywać informacje o ciekawych miejscach w Polsce.

Nikomu nie dajemy Twojego maila! Zapisując się do newslettera oświadczasz, że zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych w celu otrzymywania maili z naszego portalu i z postanowieniami regulaminu i polityką prywatności
Tutaj możesz założyć pełne konto w naszym portalu, do czego Cię serdecznie zachęcamy!
Jeżeli chcesz wypisać się z newslettera kliknij w ten link

Wasze opinie

Nie znalazłem żadnych opinii. Kliknij tutaj, by dodać pierwszą
Zwiedzaj z nami dalej i sprawdź inne ciekawe atrakcje
Znajdziesz nas na:
PolskieSzlaki.pl - polskie atrakcje - popularny portal turystyczny tworzony od 2005 roku przez aktywną rodzinkę złożoną dziś z mamy, taty i trzech córek. Sercem Polskich Szlaków jest blog z ciekawymi wpisami i fotorelacjami z wypraw oraz opisy atrakcji turystycznych w Polsce z pięknymi zdjęciami i informacjami praktycznymi.
W sezonie notujemy 80 tys. Użytkowników na dzień, poza sezonem około 10 tys. Na profilu facebookowym mamy blisko 50 000 obserwujących, na Instagramie 4 300, a nasz kanał YouTube subskrybowało ponad 1 400 osób.
Jeżeli chcesz nas wesprzeć to możesz zamówić nocleg przez Booking.com - ciebie to nic dodatkowo nie kosztuje, a my dostaniemy drobną prowizję. Dziękujemy!
Copyright 2005-2021