49°58'31" N
19°49'44" W
Małopolskie
2016-10-23 13:39:38
Skawina
Zdjęcia Skawiny (1)

Skawina to miasto w województwie małopolskim, leżące kilkanaście km na południowy zachód od centrum Krakowa, w malowniczej kotlinie nad rzeką Skawinką - prawym dopływem Wisły. Od północy graniczy z wapiennymi wzgórzami tynieckimi, a od południa ze wzniesieniami Pogórza Wielickiego, od zachodu zaś z Wisłą.



Historia Skawiny

22 maja 1364 roku król Kazimierz III Wielki lokował i nadał Skawinie prawa miejskie. Skawina obejmuje 3 wioski: Pisary, Babice Stare i Nowe. Kazimierz Wielki ufundował tu kościół parafialny i szkołę, wreszcie zbudował mały zameczek, w samym środku gęstego lasu, a obecnego parku miejskiego, zwany potocznie Kazimierzowskim.

Jak podaje Kronika Janka z Czarnkowa, jeszcze za życia króla Kazimierza wybudowano mury obronne wokół miasta, zaś kronikarz Jan Długosz potwierdza istnienie zamku, wzniesionego tu przez ostatniego z Piastów w Skawinie. Na jego ruinach zbudowano w początkach XX stulecia Pałacyk „Sokół” - siedzibę Towarzystwa Gimnastycznego o tej samej nazwie, a teraz obiekt reprezentacyjny Centrum Kultury i Sportu.

Dzięki nadanym przez króla przywilejom miasto dynamicznie rozwijało się, słynąc z doskonałych wyrobów rzemieślniczych i gwarnych jarmarków, na które przybywała okoliczna ludność. O świetności Skawiny decydowało wówczas kilka ważnych faktów. Płynąca przez miasto rzeka Skawinka wyznaczała granicą ówczesnego królestwa. Przez tereny miasta przebiegał również bardzo ważny szlak solny z Wieliczki, który łączył się z Drogą Królewską. W efekcie działań mądrych włodarzy miasto szybko rozrastało się i zmieniało.



Tyniec i Kraków

Życie Skawiny toczyło się w pobliżu benedyktyńskiego klasztoru tynieckiego i krakowskiego dworu królewskiego. Tyniec był dla Skawiny nie tylko centrum duchowym, ale i politycznym. Benedyktyni byli też dobroczyńcami miasta, opat Maciej Skawinka zbudował w Skawinie szpital - przytułek, przy którym powstał też kościółek, zachowany do dzisiaj.

Z kolei Kraków to centrum handlowe i kulturalne, a nade wszystko ośrodek akademicki. Oczywiście nie jest łatwa egzystencja i rozwój w pobliżu tak wielkiego ośrodka miejskiego, są jednak i oczywiste korzyści. Przede wszystkim był to olbrzymi rynek zbytu ale też miejsce, gdzie mieszkańcy miasta szukali swoich szans zawodowych. Źródła podają nazwiska wybitnych Skawinian, zasłużonych dla podwawelskiego grodu, którzy jak Stanisław zwany Skawinką, czy Wojciech Łańcucki dostąpili nawet zaszczytu rektorowania Krakowskiej Akademii. I tak to trwa przez wieki, aż do dziś.

Wzloty i upadki miasta

W roku 1532 nadano Skawinie prawo do 3 jarmarków i prawo cotygodniowych targów. Pod koniec XVI wieku, ze swoimi 1,5 tysiącami mieszkańców Skawina była miastem większym niż Warszawa. Kraków liczył wtedy około 15 tys. mieszkańców. Były jednak i takie momenty, kiedy Skawina była poraniona, zniszczona i okaleczona. Okres dobrobytu zakończył się nagle w połowie XVII wieku. Panująca w Polsce w latach 1651-52 zaraza szczególnie mocno dotknęła Skawinę, połowa ludności wymarła w ciągu 2 lat. Miasto jeszcze nie ochłonęło po tym nieszczęściu, kiedy w 1655 wybuchła wojna polsko-szwedzka. Liczba ludności w roku 1665 spadła do 360 mieszkańców!

Nieszczęściem oryginalny dokument lokacyjny miasta wydany przez króla Kazimierza Wielkiego został zniszczony podczas potopu szwedzkiego. Dzięki staraniom władz miejskich 23 listopada 1669 roku, król polski Michał Wiśniowiecki wydał dokument potwierdzający ten akt lokacyjny z 1364 roku. Herb którym po dzień dzisiejszy miasto się posługuje, swój kształt zyskał 3 października 1793 roku z rąk Cesarza Franciszka II. Obok nadania miastu nowych praw i przywilejów, dokładnie zapisano wygląd herbu, w którym na pierwszy plan wysuwa się litera S pod złotą koroną, opleciona wokół miecza z ostrzem skierowanym w dół.

Dopiero na przełomie XIX i XX stulecia wszystko zaczęło rozwijać się na nowo. W latach 1884-86 powstała linia kolejowa, a wraz z tym nastąpił industrialny boom inwestycyjny. Powstały wtedy: browar, rafineria nafty, Pierwsza Galicyjska Fabryka Wyrobów Kamionkowych i Szamotowych oraz Fabryka Środków Kawowych Henryka Francka i Synów. Te 2 ostatnie zakłady przemysłowe, po kolejnych przekształceniach i zmianach nazwy, funkcjonują do dziś.

Dalszy rozwój przemysłowej Skawiny to okres po II wojnie światowej. Powstały wtedy: Huta Aluminium i Elektrownia Skawina, Huta Szkła czy Zakład Produkcji Materiałów Budowlanych Prefabet. Całość uzupełniają francuskie VALEO, austriackie Benda-Lutz-Alpoco, włoskie Ferro i Valsir oraz rodzime Nowoczesne Produkty Aluminiowe, Nicromet czy FREZWID. Budowa obwodnicy zaś otwiera dostęp do nowych terenów inwestycyjnych

Atrakcje w Skawinie

- Pałacyk Sokół oraz Park Miejski im. J. Piłsudskiego, ul. Kublińskiego

- Rynek w Skawinie z Ratuszem

- Muzeum Regionalne w Skawinie

- Kościół Św. Szymona i Judy Tadeusza

- Renesansowy kościół Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny

- Harcerska Izba Pamięci

Atrakcje w okolicy

- Dworek w Jurczycach

- Izba Pamięci Rodu Hallerów

- Kościół Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Krzęcinie

- Kościół pomocniczy Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Woli Radziszowskiej z XV wieku

 

W okolicy zobacz koniecznie

Komentarze

Nie znalazłem żadnych postów w tym temacie. Kliknij tutaj by dodać pierwszy
Newsletter
Portal pozytywnych podróżników
Copyright 2005-2017
Znajdziesz nas na: