Zapomnianym epizodem obrony górnośląskiej ziemi jest Bitwa Wyrska, która zapisała się w historii na równi z wieżą spadochronową w Katowicach, czy ochotniczymi oddziałami powstańczymi. Przez wiele lat, z nieznanych powodów, zapominano o heroicznym zdarzeniu, które miało miejsce w pierwszych dniach II wojny światowej – 1-3. września 1939r. w rejonie miejscowości Wyry i Gostyń w okolicach Mikołowa. Dopiero w ostatnich latach przyznano, że to co się rozegrało na tych terenach było największą bitwa obronną rozegraną we wrześniu 1939r. na terenie Śląska, w której wzięło udział kilkanaście tysięcy żołnierzy różnych formacji.

W pierwszych dniach wojny okupant hitlerowski skupił w okolicach Mikołowa znaczne siły piechoty oraz wojsk pancernych wspartych wojskami Wermachtu podążającymi od strony Żor i Rybnika. Pod silnym ostrzałem artyleryjskim i naporem wojsk pancernych żołnierze Grupy Operacyjnej Śląsk dawali odpór nacierającym wojskom Wermachtu w ciężkiej walce w lesie w Wyrach. Ważnym epizodem bitwy był udział Pociągu Pancernego „Grożny” nr. 51, który udzielił wsparcia walczącym. Dopiero zmasowany ostrzał armatni zmusił broniących tych ziem do opuszczenia swoich stanowisk i wycofania się w kierunku Oświęcimia.

Po blisko 70 latach miejsce zostało upamiętnione pomnikiem poległych żołnierzy i w tym roku, podczas uroczystości rocznicowych zorganizowano inscenizację Bitwy Wyrskiej w lasach pod Wyrami i Gostynią.