Święty Krzyż (595 m npm) czyli Łysiec, zwany też
Łysą Górą, to najpopularniejszy i drugi pod względem wielkości masyw w Górach Świętokrzyskich, leżący w paśmie Łysogór, w jego części wschodniej. Jest to niekwestionowany
symbol regionu, od którego wziął swą nazwę.
Budują go kwarcyty i łupki kambryjskie. Niezalesione partie Łysej Góry pokrywają rumowiska skalne zwane gołoborzami. Niższe partie porasta bór jodłowy, pozostałość Puszczy Jodłowej - cenny element
Świętokrzyskiego Parku Narodowego.
Na niższym wierzchołku Łyśca, uważanego niegsyś za siedzibę pogańskich bogów, w XI wieku stanęło opactwo benedyktyńskie. Obecny
Klasztor Misjonarzy Oblatów i Sanktuarium Relikwii Krzyża Świętego (stąd nazwa szczytu). Ta charakterystyczna budowla, widoczna z odległych nawet zakątków, na stałe wpisała się w panoramę Gór Świętokrzyskich. Poniżej opactwa, na stoku północnym rozciąga się rozległa polana zwana Bielnikiem.
Na Święty Krzyż prowadzi szlak turystyczny z
Nowej Słupii nazywany
Drogą Królewską, której górny odcinek ułożony jest z kamienia (główny
szlak czerwony z Nowej Słupii lub z Łysicy).